Tarım dışı istihdam eylül ayında 29 bin kişi arttı. Piyasa beklentisi istihdamın 89 bin kişi artması yönündeydi. Önceki dönemde tarım dışı istihdam artışı 133 bin kişi seviyesinde gerçekleşmişti.

İşsizlik oranı yüzde 4,2’ye yükseldi

ABD’de işsizlik oranı eylül ayında yüzde 4,2’ye çıktı. Piyasa beklentisi ve önceki veri yüzde 4,1 seviyesindeydi.

Daha geniş kapsamlı işsizlik göstergesi olarak takip edilen U6 işsizlik oranı ise yüzde 7,7’den yüzde 7,6’ya geriledi. İş gücüne katılım oranı yüzde 61,6’dan yüzde 61,8’e yükseldi.

Ücret artışları da beklentilerin altında

Ortalama saatlik ücretler eylül ayında aylık bazda yüzde 0,1 arttı. Piyasa beklentisi yüzde 0,3 artış yönündeydi. Önceki dönemde de aylık ücret artışı yüzde 0,3 seviyesinde gerçekleşmişti.

Yıllık ortalama saatlik ücret artışı ise yüzde 3 oldu. Piyasa beklentisi yüzde 3,2 seviyesindeyken önceki veri yüzde 3,1 olarak kaydedilmişti.

Ortalama haftalık çalışma süresi 34,4 saat olarak gerçekleşti. Piyasa beklentisi 34,3 saat, önceki veri ise 34,4 saat seviyesindeydi.

Özel sektör istihdamı 46 bin kişi arttı

Özel sektör istihdamı eylül ayında 46 bin kişi arttı. Piyasa beklentisi 85 bin kişilik artış yönündeyken önceki veri 89 bin seviyesindeydi.

Aynı dönemde kamu istihdamı 17 bin kişi azalırken, imalat sektöründeki istihdam 9 bin kişi arttı.

Böylece 1-3 ay vadeli ortalama TL mevduat faizinde 2023 yılından bu yana ilk kez yüzde 37 seviyesinin altı görüldü.

TL mevduat faizi yüzde 36,9’a geriledi

Aynı dönemde TCMB’nin Ağırlıklı Ortalama Fonlama Maliyeti de yüzde 36,9 seviyesinde gerçekleşti.

Ticari kredi faizleri ise Kredili Mevduat Hesabı (KMH) ve ticari kredi kartları hariç yüzde 39,9 seviyesindeki seyrini korudu.

2025 başından bu yana gerileme dikkat çekti

1-3 ay vadeli ortalama TL mevduat faizi 2025 yılının başında yüzde 50 seviyelerinde bulunuyordu. Faiz oranı, 2026 yılının eylül ayı sonunda yüzde 36,9’a kadar geriledi.

Böylece 2025 yılının başından bu yana 1-3 ay vadeli ortalama TL mevduat faizinde belirgin bir düşüş gerçekleşti. Mevduat faizlerindeki gerileme, aynı dönemde para piyasası ve kredi koşullarındaki değişimle birlikte yaşandı.

Kurumun değerlendirmesinde, ulaştırma fiyatlarındaki artışa rağmen aylık enflasyonda ılımlı bir görünüm beklendiği belirtildi. Bu görünümde gıda ve eğitim kalemlerinin etkili olacağı ifade edildi.

ING Global, yıllık enflasyonda ise gerileme bekliyor. Banka, yıllık enflasyondaki düşüşün geçen yılın aynı ayındaki yüksek seviyenin oluşturduğu baz etkisinin desteğiyle gerçekleşeceğini öngördü.

CoinMarketCap verilerine göre, küresel kripto para piyasasının toplam değeri son 24 saatte yüzde 2,27 artarak 2 trilyon 930 milyar dolara ulaştı.

Eylül ayında kayıplarını telafi eden ve son 3 ayı yükselişle tamamlayan Bitcoin, ekim ayına da güçlü başladı. Kripto para yatırımcıları arasında yükseliş dönemi olarak bilinen ve "Uptober" olarak adlandırılan tarihsel eğilim de piyasalardaki iyimserliği destekledi.

Bitcoin 86 bin 347 dolara yükseldi

Geçmiş 15 yılın 10’unda ekim aylarını ortalama yüzde 27,4 değer kazancıyla tamamlayan Bitcoin, saat 12.45 itibarıyla yüzde 3’ün üzerinde yükselişle 86 bin 347 dolardan işlem gördü.

Bitcoin’in haftalık değer kazancı ise yüzde 2,6’ya ulaştı.

Piyasa değeri bakımından ikinci sırada bulunan Ethereum da yaklaşık yüzde 2 yükselişle 2 bin 745 dolar seviyesine çıktı.

Gözler ABD istihdam verisinde

Bitcoin yıl içerisinde ABD’nin gümrük tarifesi tehditleri ve yapay zeka odaklı hisse rotasyonlarının etkisiyle 58 bin dolar seviyelerine kadar gerilerken, son 3 ayda toparlanma eğilimi gösterdi.

Analistler, ABD-İran gerilimi gibi jeopolitik riskler ile mevcut faiz ortamının piyasalarda temkinli görünümün korunmasına neden olduğuna işaret ediyor.

Piyasa genelindeki yükselişe rağmen yatırımcıların ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi öncesinde temkinli hareket ettiği belirtiliyor. Fed’in eylül ayındaki faiz kararının ardından gelen karışık sinyaller de istihdam verisinin piyasalar açısından önemini artırıyor.

Analistler, ABD iş gücü piyasasında görülebilecek olası bir direncin Fed’in faiz konusunda elini güçlendirebileceğini ve bu senaryonun kripto varlıklar üzerinde baskı yaratabileceğini belirtiyor.

Endeks, günün ilk yarısında en düşük 12.233,27, en yüksek 12.367,70 puanı gördü.

Günün ilk yarısında hizmetler endeksi yüzde 1,32, sanayi endeksi yüzde 0,76 ve teknoloji endeksi yüzde 0,54 değer kazanırken, mali endeks yüzde 0,23 değer kaybetti.

Önceki kapanışa kıyasla günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 65'i yükselirken 31'i düştü, 4'ü yatay seyretti. En çok işlem gören hisse senetleri ASELSAN, Astor Enerji, Akbank, Türk Hava Yolları ile Türk Altın İşletmeleri oldu.

Altının ons fiyatı 4 bin 180 dolar

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören gösterge kağıdı 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 36,56, bileşik getirisi yüzde 39,90 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1250, sterlin/dolar paritesi 1,3210 ve dolar/yen paritesi 157,6 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 49,1460 liradan, avro 55,3260 liradan satılıyor.

Uluslararası piyasalarda altının onsu yüzde 0,2 artışla 4 bin 180 dolardan, Londra'da aralık vadeli Brent tipi ham petrolün varili ise yüzde 2,8 azalışla 99,5 dolardan işlem görüyor.

Toplam işlem hacmi 58,2 milyar lira oldu. Bankacılık endeksi yüzde 0,22 değer kaybederken holding endeksi yüzde 0,10 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 2,07 ile metal eşya, en fazla kaybeden ise yüzde 7,19 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalarda tahvil piyasasındaki sert satış baskısının etkisiyle karışık bir seyir öne çıkarken gözler ABD'de bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.

Yurt içinde ise Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günün ilk yarısında pozitif bir seyir izlerken İkinci Fon Kurulu Toplantıs sonrasında yapılan açıklamalar yatırımcıların odağında bulunuyor.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, İkinci Fon Kurulu Toplantısı, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında gerçekleştirildi.

Toplantıda, SPK tarafından fon hesaplarına ilişkin hazırlanan ödeme takvimi değerlendirildi. Açıklamada, “Sorunun çözümüne ilişkin sermaye piyasası kuralları çerçevesinde, hakkaniyet ve adalet gözetilerek gerekli çalışmalar hızlı ve etkili şekilde sürdürülecektir” ifadelerine yer verildi.

Analistler, günün geri kalanında ABD'de tarım dışı istihdam verisi başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.500 ve 12.600 puanın direnç, 12.200 ve 12.100 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Toplantının ardından yapılan yazılı açıklamada, Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 30 Eylül 2026 tarihli kararları kapsamında hesaplanacak net yatırım tutarına ilişkin hesaplama yöntemi üzerinde ilgili kurumların yürüttüğü çalışmaların değerlendirildiği bildirildi.

Ödeme takvimi değerlendirildi

Açıklamada, SPK’nın aynı tarihte fon hesaplarına ilişkin aldığı ödeme kararına yönelik ikincil düzenlemeler ile ödeme takviminin de toplantının gündeminde olduğu belirtildi.

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"İkinci Fon Kurulu Toplantısı, Cumhurbaşkanı Yardımcımız Başkanlığı’nda toplanmıştır. Toplantıda Sermaye Piyasası Kurulu’nun 30.09.2026 tarihli kararları çerçevesinde hesaplanacak net yatırım tutarı hesap yöntemine ilişkin ilgili kurumların çalışmaları ile Kurulun aynı tarihte fon hesaplarına ilişkin aldığı ödeme kararına yönelik ikincil düzenlemeler ve ödeme takvimi değerlendirilmiştir.

Devamında çalışmaları bir süredir devam eden Sermaye Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına ilişkin taslak üzerinde çalışılmış ve nihai halinin verilmesi için ilgili kurum ve kuruluşlara gerekli talimatlar iletilmiştir.

Ele alınan bütün düzenlemelerde vatandaşlarımıza herhangi bir ek yük getirilmemesine yönelik anlayış vurgulanmıştır.

İlgili kurumlarımız ile fon piyasasının belirli ve sınırlı bir bölümünde ortaya çıkan sorunun çözümüne ilişkin sermaye piyasası kuralları çerçevesinde, hakkaniyet ve adalet gözetilerek gerekli çalışmalar hızlı ve etkili bir şekilde sürdürülecektir."

Sermaye Piyasası Kanunu için taslak ele alındı

Toplantıda bir süredir üzerinde çalışılan Sermaye Piyasası Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına ilişkin taslak da değerlendirildi.

Taslağa nihai halinin verilmesi amacıyla ilgili kurum ve kuruluşlara gerekli talimatların iletildiği bildirildi.

Kurul ayrıca ele alınan düzenlemelerde vatandaşlara herhangi bir ek yük getirilmemesi yönündeki yaklaşımın altını çizdi.

Goldman Sachs’a göre, eylül ayında para piyasası fonlarından toplam 13 milyar dolarlık çıkış gerçekleşti. Bu tutarın yaklaşık yarısı yurt içindeki döviz ve altın mevduatlarına yöneldi.

Raporda TCMB’nin brüt rezervlerinin 30 Eylül itibarıyla bir önceki haftaya göre 9 milyar dolar azalarak 173 milyar dolara gerilediği belirtildi. Altın değerleme etkisi hariç tutulduğunda haftalık düşüş 5 milyar dolar olarak hesaplandı.

TCMB rezervlerinde 11 milyar dolarlık düşüş

Goldman Sachs’ın hesaplamalarına göre, eylül ayı genelinde altın değerlemesi dikkate alınarak düzeltilmiş TCMB rezervleri 11 milyar dolar azaldı.

İran savaşı öncesindeki seviyelerle karşılaştırıldığında rezervlerdeki düşüş 43 milyar dolara ulaştı. Altın değerleme etkisi hariç tutulduğunda ise gerileme 17 milyar dolar oldu.

Goldman Sachs, altın ve SDR dışındaki varlıklar ile Uluslararası Para Fonu’ndaki (IMF) SDR pozisyonu hariç tutularak hesaplanan TCMB döviz likiditesinin de savaş öncesindeki döneme göre 13 milyar dolar daha düşük olduğunu belirtti.

Döviz mevduatları 1,3 milyar dolar arttı

Rapora göre, 25 Eylül ile sona eren haftada değerleme etkisinden arındırılmış döviz mevduatları 1,3 milyar dolar arttı. Altın mevduatlarında ise değişiklik görülmedi.

Aynı dönemde para piyasası fonlarından gerçekleşen çıkış sınırlı kaldı.

Türk lirası mevduatlardaki artış ise eylül ayının son haftasında devam etti. Goldman Sachs, 28 Eylül itibarıyla TL mevduatlarının bir önceki haftaya göre 7 milyar dolar arttığını bildirdi.

Yabancı yatırımcı hisseden çıktı

Goldman Sachs verilerine göre, 25 Eylül ile sona eren haftada bankaların bilanço dışı döviz pozisyonu 1 milyar dolar arttı. Böylece söz konusu pozisyon İran savaşı öncesindeki seviyenin bir miktar üzerine çıktı.

Aynı dönemde yerel borçlanma araçlarına 400 milyon dolarlık yabancı sermaye girişi gerçekleşirken, hisse senetlerinden 400 milyon dolarlık çıkış kaydedildi.

Şubat ayından bu yana yerel borçlanma araçları ve hisse senetlerinden gerçekleşen toplam yabancı çıkışı 3,4 milyar dolar oldu. Çıkışın büyük bölümü yerel borçlanma araçlarından kaynaklandı.

Mevduat ve kredi faizleri geriledi

25 Eylül ile sona eren haftada TL mevduat faizleri 0,2 puan düşüşle yıllık yüzde 43,4’e geriledi.

Tüketici kredisi faizleri 0,5 puan azalarak yüzde 60,6’ya, ticari kredi faizleri ise 0,6 puan düşüşle yüzde 52,3’e indi.

Yıllıklandırılmış politika faizinin yaklaşık yüzde 45 olduğu varsayımıyla tüketici kredisi faizleri ile politika faizi arasındaki fark yaklaşık 16 puan, ticari kredi faizleri ile politika faizi arasındaki fark ise 8 puan seviyesinde gerçekleşti. Mevduat faizleri politika faizinin 1,2 puan altında kaldı.

TCMB fonlaması negatif 632 milyar TL’ye ulaştı

Goldman Sachs, 30 Eylül itibarıyla bankalara sağlanan TCMB fonlamasının bir haftada 583 milyar TL artarak negatif 632 milyar TL’ye ulaştığını bildirdi. Banka, bu görünümün sistemdeki likidite fazlasının devam ettiğine işaret ettiğini belirtti.

28 Eylül itibarıyla TL cinsinden kredi büyümesi, üç aylık hareketli ortalamaya dayalı yıllıklandırılmış aylık hesaplamada bir önceki haftaya göre yaklaşık 4 puan gerileyerek yüzde 31’e indi.

Döviz cinsinden kredi büyümesi ise 0,5 puan artışla yüzde 12’ye yükseldi. TL ve döviz kredilerini kapsayan toplam ağırlıklı kredi büyümesi yıllık yüzde 27 seviyesinde kaldı.

Reuters anketine katılan ekonomistler, eylül ayında yıllık enflasyonun yüzde 3,6 seviyesinde gerçekleşmesini bekliyordu. Açıklanan veri piyasa beklentisinin üzerinde geldi.

Avrupa Birliği’nin istatistik kurumu Eurostat’ın açıkladığı geçici verilere göre, Euro Bölgesi’nde tüketici fiyatları eylülde aylık bazda yüzde 0,6 arttı. Ağustos ayında aylık enflasyon yüzde 0,4 seviyesinde gerçekleşmişti.

Yıllık enflasyondaki yükselişte yakıt ve doğalgaz başta olmak üzere enerji maliyetleri ile gıda fiyatlarındaki artış etkili oldu.

Çekirdek enflasyon yüzde 2,5’e çıktı

Değişken gıda ve enerji fiyatlarını hariç tutan çekirdek enflasyon, eylülde yıllık bazda yüzde 2,5’e yükseldi. Ağustos ayında çekirdek enflasyon yüzde 2,4 seviyesindeydi.

Çekirdek tüketici fiyatları eylül ayında aylık bazda yüzde 0,2 arttı. Ağustos ayında da aylık artış yüzde 0,2 olarak gerçekleşmişti.

Hizmet enflasyonu yükseldi

Euro Bölgesi’nde hizmet enflasyonu eylül ayında yıllık bazda yüzde 3,2’ye yükseldi. Ağustos ayında hizmet fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 3 seviyesindeydi.

Hizmet fiyatları aylık bazda ise yüzde 0,7 geriledi. Ağustos ayında bu kalemde aylık yüzde 0,1 artış kaydedilmişti.

Euro Bölgesi’nde yıllık enflasyonun Avrupa Merkez Bankası’nın yüzde 2’lik hedefinin üzerinde seyretmesi, para politikasının geleceğine ilişkin değerlendirmelerde takip edilen önemli göstergeler arasında bulunuyor.

Ağustos ayı verisi ise yukarı yönlü revize edilerek 134 puan olarak açıklandı. Eylüldeki yükselişle birlikte FAO Gıda Fiyat Endeksi, Kasım 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.

Gıda fiyatlarında yükseliş üçüncü aya taşındı

Küresel gıda fiyatlarındaki yükselişte lojistik aksamalar ve hava koşullarına ilişkin endişeler etkili oldu. Söz konusu gelişmeler, ürün piyasalarında fiyat baskısının artmasına neden oldu.

FAO Başekonomisti Maximo Torero, Hürmüz Boğazı ve Karadeniz’de yaşanan aksamaların iklim kaynaklı şoklarla birleştiğini belirtti.

Torero, bu gelişmelerin enerji, taşımacılık ve temel gıda ürünleri üzerindeki fiyat baskısını artırdığını ifade etti.

Gıda ithalatına bağımlı ülkeler için uyarı

Torero, mevcut baskıların devam etmesi halinde etkilerin özellikle gıda ve enerji ithalatına bağımlı ülkelerde daha belirgin hale gelebileceğine dikkat çekti.

Fiyat baskılarının sürmesi durumunda küresel piyasalardaki yükselişin bu ülkelerde tüketici gıda fiyatlarına kısa sürede yansıyabileceği belirtildi.

Otokar, çeşitli tiplerde tekerlekli zırhlı araçların tedariki ile bu araçların entegre lojistik destek hizmetlerini kapsayan 1 milyar 472 milyon dolarlık ihracat sözleşmesi imzalamıştı.

Hedef fiyat sözleşme sonrası güncellenecek

Yapı Kredi Yatırım, yeni sözleşmenin değer yaratıcı olmasını beklediğini belirterek, anlaşmayı modeline dahil ettikten sonra Otokar’a ilişkin tahminlerini ve hedef fiyatını güncelleyeceğini bildirdi.

Kurum, şimdilik Otokar için 12 aylık 780 TL hedef fiyatını ve “AL” tavsiyesini korudu.

Yapı Kredi Yatırım ayrıca daha önceki tazminatların hisse üzerinde oluşturduğu fiyat baskısının yeni sözleşmeyle tersine dönebileceğini değerlendirdi. Yeni anlaşmanın büyüklüğünün, söz konusu tazminatların olası etkisini fazlasıyla telafi ettiği belirtildi.

Yıllık 490 milyon dolarlık ek gelir potansiyeli

Rapora göre yeni sözleşme, Otokar’ın Kasım 2024’te imzaladığı 857 milyon euroluk Romanya sözleşmesinin yaklaşık 1,5 katı büyüklüğünde bulunuyor.

Yapı Kredi Yatırım, anlaşmanın Otokar’ın bakiye siparişlerini önemli ölçüde artıracağına dikkat çekti. Sözleşmenin 2027-2029 döneminde yıllık ortalama yaklaşık 490 milyon dolar ek gelir potansiyeli oluşturabileceği hesaplandı.

Bu tutarın şirketin son 12 aylık gelirlerinin yaklaşık yüzde 40’ına karşılık geldiği belirtildi.

Büyüme ve marj görünümünü destekliyor

Kurum, sözleşmenin askeri araç teslimatlarının desteklediği büyüme ve marj genişlemesi beklentisini orta vadede güçlendirdiğini belirtti.

Anlaşmanın entegre lojistik destek hizmetlerini de kapsaması ve 7 yıl boyunca yürürlükte kalacak olması nedeniyle teslimat döneminin ardından da tekrarlayan ve görece yüksek marjlı gelir sağlayabileceği öngörüldü.

Sözleşmenin dolar cinsinden olmasının kur açısından destekleyici olduğu, avans mekanizmasının ise Otokar’ın işletme sermayesi ihtiyacını hafifletebileceği ifade edildi.

İTO verilerine göre bir önceki aya kıyasla indekste yer alan 336 ana üründen 207’sinin fiyatı yükselirken, 43 ürünün fiyatında düşüş yaşandı.

En yüksek artış özel üniversite ücretlerinde

Eylülde fiyatı en fazla artan kalem yüzde 55,21 ile özel üniversite eğitim ücretleri oldu. Özel üniversiteleri yüzde 50,51 artışla özel lise ücretleri ve yüzde 48,72 ile özel ilköğretim ücretleri takip etti.

Okul kıyafetlerinin fiyatı yüzde 26,7, çocuk pantolonunun fiyatı ise yüzde 24,3 arttı.

Gıda ürünlerinde patlıcan yüzde 22,85, ıspanak yüzde 12,59 ve yumurta yüzde 6,46 oranında zamlandı.

Akaryakıtta yüzde 20,66, battaniyede yüzde 14,69, özel televizyon yayın hizmetlerinde yüzde 13,37, cep telefonunda yüzde 10,49 ve bulaşık makinesinde yüzde 10 artış kaydedildi.

Benzinli otomobil fiyatları yüzde 8,35, benzin fiyatları yüzde 8,17 ve kalem fiyatları yüzde 6,56 yükseldi.

Eylülde fiyatı en çok erik düştü

Eylül ayında fiyatı en fazla gerileyen ürün yüzde 28,32 ile erik oldu. Eriği yüzde 23,45 düşüşle üzüm ve yüzde 22,98 ile araç kiralama ücreti izledi.

Çarliston biberin fiyatı yüzde 20,81, sivri biberin yüzde 20,8 ve kuru soğanın yüzde 18,76 geriledi.

Fiyat düşüşü armutta yüzde 14,92, yeşil soğanda yüzde 14,72, limonda yüzde 14,32, kavunda yüzde 8,54, dolmalık biberde yüzde 7,62 ve karpuzda yüzde 7,52 olarak gerçekleşti.

Eylülde şehirlerarası otobüs bileti fiyatları yüzde 6,89, kabak yüzde 6,58, uçak bileti yüzde 6,45 ve elma yüzde 6,04 ucuzladı.

İş Yatırım, Aksa Enerji’yi yurt dışındaki alım garantili anlaşmalarının sağladığı öngörülebilir nakit akışı, agresif kurulu güç artışı ve FAVÖK büyümesi nedeniyle beğenmeye devam ettiğini belirtti. Kurum, son dönemde gerileyen hisse fiyatının giriş açısından cazip bir seviye sunduğu görüşünü paylaştı.

Aksa Enerji için 117,50 TL hedef fiyat

Raporda, önümüzdeki çeyreklerde devreye girecek kapasite artışlarının ve FAVÖK büyümesinin AKSEN hissesi açısından katalist olmasının beklendiği belirtildi.

İş Yatırım, Aksa Enerji’nin 2026 sonuna kadar 515 MW, 2027 yılında ise 600 MW yeni kapasiteyi devreye almasını bekliyor. Kurumun tahminlerine göre şirketin FAVÖK’ünde 2026 sonunda reel yüzde 17, 2027 yılında ise reel yüzde 50 büyüme gerçekleşebilir.

Bankaların model portföydeki ağırlığı yüzde 27

İş Yatırım’ın güncel model portföyünde bankacılık sektörünün ağırlığı yüzde 27 seviyesinde bulunuyor. Kurumun model portföyü 1 Ekim itibarıyla yılbaşından bu yana TL bazında yüzde 26 getiri sağlarken, göreceli olarak endeksin yüzde 15,8 üzerinde performans gösterdi.

İş Yatırım'ın güncel model portföyü

İş Yatırım’ın güncel “En Çok Önerilenler” listesinde Akbank yüzde 13, Aksa Enerji yüzde 9, Aselsan yüzde 10, Astor Enerji yüzde 9, Enerjisa Enerji yüzde 9, Garanti BBVA yüzde 14, Medical Park yüzde 7, Şok Marketler yüzde 9, Türk Hava Yolları yüzde 13 ve Tüpraş yüzde 7 ağırlıkla yer alıyor.

Listede Aksa Enerji dışında yüksek getiri potansiyeliyle dikkat çeken şirketler arasında Şok Marketler yüzde 77, Astor Enerji yüzde 75, Medical Park yaklaşık yüzde 62, Enerjisa yüzde 60 ve Türk Hava Yolları yüzde 59 ile öne çıkıyor.

S&P Global Ratings Orta ve Doğu Avrupa (CEE) ve Bağımsız Devletler Topluluğu (CIS) Ülke Kredi Notları Direktör ve Lider Analisti Karen Vartapetov ile Finansal Kuruluşlar Direktörü Regina Argenio, fonlara ilişkin gelişmeler ve Türkiye ekonomisinin görünümü hakkında açıklamalarda bulundu.

S&P’nin Türkiye’ye yönelik yılın ikinci kredi notu ve görünüm değerlendirmesini 16 Ekim’de yayımlaması bekleniyor. Kuruluş, nisan ayındaki değerlendirmesinde Türkiye’nin kredi notunu "BB-/B" olarak teyit etmiş ve görünümü "durağan" olarak korumuştu.

S&P’den fon soruşturması değerlendirmesi

Vartapetov, fon soruşturması kapsamında yetkili kurumların ortaya koyduğu düzenlemeleri ve politika tepkisini "hızlı ve ikna edici" olarak nitelendirerek "Kontrol altına almayı başardılar ve daha geniş şekilde finansal sisteme olumsuz bir etkisi olmadı" dedi.

Sürecin Türkiye ekonomisine yönelik güven ve algıyı olumsuz etkilediğine ilişkin fazla kanıt bulunmadığını belirten Vartapetov, şu ifadeleri kullandı:

"Makroekonomik etkiler ve sonuçlar açısından bakıldığında, henüz çok fazla bir gelişme görmedik. Şu ana kadar oldukça izole bir durum söz konusu gibi görünüyor. Türkiye'de döviz kuru, dolarizasyon, finans ve bankacılık sektörünün finansal likiditesi gibi incelediğimiz alanlarda çok fazla bir tepki olmadı. Yönetişim kalitesi, hukukun üstünlüğü, politika yapımının etkinliği konusunda sorular olabilir. Ancak bence Türkiye'deki kredi profilinin bu kısmını değerlendirirken oldukça muhafazakar davranıyoruz. Bu, zaten derecelendirme yapımızın bir parçası. Dolayısıyla fonlarla ilgili gelişme izole kalırsa kredi notu açısından aşağı yönlü baskı oluşturacağını düşünmüyorum. Fon krizinin izole kalması ve hane halklarının reel para birimi cinsinden varlıklara güven duymaya devam etmesi durumunda olumsuz etkilerin sınırlı olacağını düşünüyorum."

Fon süreci kredi notu komitesinde görüşülecek

Vartapetov, Türkiye’nin kredi notunun komite kararı sonucunda belirlendiğini ve fonlara ilişkin gelişmelerin komitede görüşüleceğini ifade etti.

Sürecin bir risk olarak değerlendirilebileceğini belirten Vartapetov, şu ana kadar önemli makroekonomik etkiler ortaya çıktığına ilişkin belirgin bir kanıt görmediklerini kaydetti.

Vartapetov ayrıca sürecin "dar bir varlık sınıfıyla sınırlı kalması halinde" yatırımcı duyarlılığı açısından "oyun değiştirici" bir etki yaratacağını düşünmediğini belirtti.

Rezervlerdeki toparlanma kredi notunu destekliyor

Vartapetov, S&P’nin Türkiye’de 2026 yılı ortalama enflasyonunu yüzde 30 seviyesinde, ekonomik büyümeyi ise yüzde 3’e yakın öngördüğünü bildirdi.

Rezerv yeterliliğinin kredi notu açısından önemli parametrelerden biri olduğunu belirten Vartapetov, "Türkiye, bu yıla çok yüksek bir seviyeden başladı, rezervler rekor seviyedeydi. Merkez Bankası enerji fiyatlarındaki artıştan kaynaklanan olumsuz etkileri kontrol altına almak için rezervlerin bir kısmını kullandı ancak daha sonra bunun bir kısmını yerine koydu. Dolayısıyla rezervler brüt seviye açısından ocak-şubat seviyelerinin biraz altında ancak rezervlerdeki toparlanma kredi notunu destekleyici nitelikte" değerlendirmesinde bulundu.

Vartapetov, net rezervlerin brüt rezervler kadar yüksek olmadığını ancak toparlanma gösterdiğini ifade etti.

Dolarizasyonda belirgin yükseliş görülmedi

S&P’nin takip ettiği başlıklardan birinin de hane halkının Türk lirası ve döviz tercihi olduğunu belirten Vartapetov, Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler, yüksek enerji fiyatları ve fonlara ilişkin sürece rağmen hane halkının liraya yönelik tutumunun güçlü kaldığını söyledi.

Vartapetov, dolarizasyonun yeniden yükseldiğine ilişkin belirgin bir işaret görmediklerini ve finansal sistemde dolarizasyonun artmadığını ifade etti.

Argenio: Politika tepkisi oldukça güçlü

S&P Global Ratings Finansal Kuruluşlar Direktörü Regina Argenio ise fon sürecinin en büyük etkisinin borsada görüldüğünü ve hisse senedi değerlemelerinde düşüş yaşandığını belirtti.

Argenio, "Ancak ilk düzeltmenin ötesinde, değerlemenin istikrara kavuştuğunu gördük. Veriler bir miktar gecikmeli geldiğinden henüz tam resmi yansıtmayabilir ancak bankalardaki likiditeye baktığımızda da büyük bir hareket görmedik" dedi.

Sürecin ilgili fonlarla sınırlı kalmasının önemine dikkat çeken Argenio, bugüne kadarki politika tepkisinin "oldukça güçlü" olduğunu ifade etti.

Ak Yatırım, Aselsan’ın son dönemde açıkladığı proje kazanımlarının tahminler üzerinde yukarı yönlü potansiyel oluşturduğunu, hissede son aylarda yaşanan geri çekilmenin ise risk-getiri profilini iyileştirdiğini belirtti. Kurum, güçlü bakiye sipariş büyümesi ve hızlanan kâr momentumunu yatırım tezinin temel unsurları arasında gösterdi.

Aselsan için hedef fiyat 520 TL'ye yükseldi

Raporda, Aselsan’ın 2026 yılı toplam proje kazanımlarının 9,1 milyar doları aştığı belirtildi. Ak Yatırım bu gelişmenin ardından şirket için 2026 yılı proje kazanımı tahminini 11 milyar dolardan 12 milyar dolara yükseltti.

Kurum ayrıca Aselsan için 12 aylık hedef fiyatını 480 TL’den 520 TL’ye çıkardı ve hisse için “Endeksin Üzerinde Getiri” görüşünü korudu.

Banka ağırlığı yüzde 14'e düşürüldü

Ak Yatırım, yüksek akaryakıt fiyatları ve diğer yerel faktörlerin oluşturduğu enflasyonist etkiler nedeniyle faiz indirimi beklentilerinde daha temkinli bir görünüm oluşabileceğini belirtti.

Kurum, banka kârları üzerindeki aşağı yönlü baskının birkaç çeyrek daha devam edebileceği değerlendirmesiyle model portföydeki banka ağırlığını yüzde 14’e düşürdü.

Tüpraş ve Enka'nın ağırlığı azaltıldı

Aselsan’a model portföyde yer açılması amacıyla Tüpraş’ın ağırlığı yüzde 18’den yüzde 13’e, Enka’nın ağırlığı ise yüzde 14’ten yüzde 11’e indirildi.

Koç Holding’in portföy ağırlığı 2 puan, Anadolu Hayat Emeklilik’in ağırlığı ise 1 puan azaltıldı.

Ak Yatırım'ın yeni model portföyü

Ak Yatırım’ın güncel model portföyünde Anadolu Hayat Emeklilik yüzde 7, Aselsan yüzde 13, Enka yüzde 11, Garanti BBVA yüzde 7, Koç Holding yüzde 12, Rönesans Gayrimenkul yüzde 9, Şok Marketler yüzde 10, Tofaş yüzde 11, Tüpraş yüzde 13 ve Yapı Kredi yüzde 7 ağırlıkla yer aldı.

Model portföy yılbaşından bu yana yüzde 21,8 getiri sağladı

Ak Yatırım’ın model portföyü, 21 Temmuz’daki son güncellemeden 1 Ekim’e kadar yüzde 2,4 getiri sağlarken BIST 100 toplam getiri endeksini yüzde 16,6 oranında geride bıraktı.

Model portföyün yılbaşından bu yana getirisi ise yüzde 21,8 olarak gerçekleşti. Kurumun hesaplamasına göre portföy bu dönemde endeksin yüzde 10,5 üzerinde performans gösterdi.

Eylül ayında otomobil satışları yıllık bazda yüzde 27,80 düşüşle 63 bin 736 adede geriledi. Hafif ticari araç pazarı ise yüzde 10,42 daralarak 19 bin 733 adet olarak gerçekleşti.

Otomobil ve hafif ticari araç pazarı, 5 yıllık eylül ayı ortalama satışlarına göre yüzde 0,8 arttı.

Aynı dönemde otomobil pazarı 5 yıllık ortalamaya göre yüzde 1,9 daralırken, hafif ticari araç pazarı yüzde 10,7 büyüdü.

10 yıllık ortalamaya göre artış sürdü

Toplam otomobil ve hafif ticari araç pazarı, 10 yıllık eylül ayı ortalamasının yüzde 17,8 üzerinde gerçekleşti.

Otomobil satışları 10 yıllık ortalamaya göre yüzde 15,1, hafif ticari araç satışları ise yüzde 27,5 arttı.

9 aylık satışlar yüzde 13,39 geriledi

Türkiye otomobil ve hafif ticari araç pazarı, 2026 yılının Ocak-Eylül döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13,39 daralarak 803 bin 465 adet oldu.

Otomobil satışları yılın ilk 9 ayında yüzde 15,45 azalarak 627 bin 977 adede geriledi.

Hafif ticari araç pazarı ise aynı dönemde yüzde 5,12 düşüşle 175 bin 488 adet olarak gerçekleşti.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 22,88 puan ve yüzde 0,19 artışla 12.271,92 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 0,15, holding endeksi yüzde 1,11 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 0,72 ile bilişim, en çok gerileyen yüzde 7,38 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalarda tahvil piyasasındaki sert satış baskısının etkisiyle karışık bir seyir öne çıkarken, gözler ABD'de bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.

Ekonomilerde enflasyonist baskıların devam etmesi, enflasyonun hedefin üzerinde seyretmesi ve önde gelen merkez bankalarının faiz oranlarını yükseltme yönünde adımlar atması küresel tahvil piyasalarında satış baskısının artmasına neden oluyor.

Yükselen petrol fiyatlarının enflasyon korkularını körüklemesi, başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere dünya genelinde merkez bankalarının para politikalarında sıkılaşma sürecini hızlandırabileceği öngörülerinin artmasına yol açıyor.

Analistler, bugün yurt içinde Fon Koordinasyon Kurulunun 2'nci toplantısının, yurt dışında ise ABD'de tarım dışı istihdam verisini ve Avro Bölgesi'nde enflasyon başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.400 ve 12.500 puanın direnç, 12.100 ve 12.000 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Günün öne çıkan şirket haberleri şöyle:

ASELS (ASELS): Şirketin 1,1 milyar ve 448 milyon euro tutarında iki sözleşme imzaladığı açıklandı.

ALFAS (ALFAS): Şirketin 15,2 milyon dolar tutarında iş aldığı açıklandı.

ARDYZ (ARDYZ): Şirket ile Eurasian Bank arasında Mutabakat Zaptı imzalandığı açıklandı.

AKHAN (AKHAN): Pay geri alım programının başlatılmasına ve 4 milyon adet pay için 100 milyon TL kaynak ayrılmasına karar verildiği açıklandı.

AEFES (AEFES): Adana’daki bira üretim tesisinin ısıl güç kapasite artışı projesi kapsamında ÇED Olumlu Kararı verildiği medyada yer aldı.

AYES (AYES): Şirketin Kocaeli Dilovası’nda bulunan 21 bin 132 metrekare ve 9 bin 931 metrekare büyüklüğündeki bitişik iki sanayi arsasının, üretim tesislerinin daha bütünleşik ve verimli yönetilmesi, alan kullanımının optimize edilmesi ve gelecekteki yatırımlara uygun bir yerleşke oluşturulması amacıyla tevhid edilerek tek parsel haline getirilmesine karar verildiği açıklandı.

AYES (AYES): Şirketin Ana Pazar’a geçişi kapsamında Borsa İstanbul’a başvuru yaptığı açıklandı.

ANELE (ANELE): Şirketin bağlı ortaklığı ANELMEP’in yürüttüğü Lusail Plaza Towers Plot 3 ve Plot 4 projeleriyle ilgili olarak proje işvereni tarafından ICC Uluslararası Tahkim Divanı nezdinde tahkim başvurusu yapıldığı açıklandı.

BALAT (BALAT): Şirketin büyüme stratejisi kapsamında şirket satın alımına yönelik görüşmelere başladığı açıklandı.

BRKVY (BRKVY): ING Bank tarafından gerçekleştirilen 325,6 milyon TL tutarındaki tahsili gecikmiş alacak portföyü ihalesinin kazanılmasının ardından devir işlemlerinin tamamlandığı açıklandı.

BKRGY (BKRGY): Aracı kurum ile yürütülen fiyat istikrarı sürecinin sona erdiği ve 25,8 milyon adet payda fiyat istikrarı işlemi gerçekleştirildiği açıklandı.

BMSCH (BMSCH): Pay geri alım programı kapsamındaki kaynağın güncellendiği, 10 milyon adet pay için 100 milyon TL kaynak ayrılmasına karar verildiği açıklandı.

BYDNR (BYDNR): Şirketin bağlı ortaklığı APZ Gıda’nın sermayesinin artırılmasına karar verildiği açıklandı.

CGCAM (CGCAM): Şirketin 41,7 milyon TL tutarında sipariş aldığı açıklandı.

ENDAE (ENDAE): MAGEN tarafından 13,1 milyon adet payın Borsa’da işlem görebilmesi amacıyla MKK’ya kaydileştirme başvurusu yapıldı.

ETILR (ETILR): Temmuz-Eylül döneminde 1 franchise sözleşmesi imzalandığı açıklandı.

EBEBK (EBEBK): Şirketin eylül ayında yurt içinde 5, yurt dışında 1 yeni mağaza açtığı belirtildi.

EKOS (EKOS): Balıkesir’deki Elektrik Elektronik Malzeme, Hücre, Trafo ve Betonarme Köşk Üretim Tesisi’nde Yüzey İşlem Ünitesi, Hazır Beton ve Şekillendirilmiş Malzeme Üretimi Kapasite Artışı projesi kapsamında ÇED Olumlu Kararı verildiği açıklandı.

GENTS (GENTS): 7 milyon dolar limitli Yönetici Sorumluluk Sigortası’nın yenilendiği açıklandı.

ISMEN (ISMEN): 32 gün vadeli 18 milyon TL tutarında bono ihraç edildi.

IZENR (IZENR): JCR Eurasia tarafından şirketin uzun vadeli ulusal kurum kredi rating notunun BBB(tr)’den BBB-(tr)’ye düşürüldüğü açıklandı.

INTET (INTET): Şirket ve bağlı ortaklığı Tetra HGS Elektronik ile FNS Otoyol Yatırım ve İşletme arasında imzalanan sözleşme kapsamında şirket ve bağlı ortaklığına 11,8 milyon euro avans ödemesi yapıldığı açıklandı.

KARTN (KARTN): Peker Yenilenebilir Enerji paylarının 1 milyon TL bedelle devralındığı açıklandı.

KARTN (KARTN): Pay geri alım programının başlatılmasına ve 1 milyon adet pay için 100 milyon TL kaynak ayrılmasına karar verildiği açıklandı.

KFEIN (KFEIN): Şirket ile Sysdig arasında çözüm ortaklığı kurulduğu açıklandı.

KRDMA, KRDMB, KRDMD: Şirket ve bağlı ortaklıklarının toplam 92,5 MWe AC ve 120,5 MWp DC kurulu güce sahip GES yatırımı planladığı, yatırım için yaklaşık 4 milyar TL harcama öngörüldüğü açıklandı.

KLKIM (KLKIM): Şirketin Irak’taki bağlı ortaklığı LLC Qalaat Al-Inshaa’nın yüzde 51 payının, yönetim kontrolü şirkette kalacak şekilde iki Irak vatandaşına devrinin tamamlandığı, Duhok fabrikasına ilişkin ruhsat ve lisans devir sürecinin ise devam ettiği açıklandı.

KZGYO (KZGYO): Pay geri alım programının başlatılmasına ve 7 milyon adet pay için 150 milyon TL kaynak ayrılmasına karar verildiği açıklandı.

KZBGY (KZBGY): Marmaris’teki Sinpaş Kızılbük Thermal Wellness Resort projesi kapsamında eylül ayında 204 adet devremülk satışı gerçekleştirildiği ve toplam satış bedelinin 295,7 milyon TL olduğu açıklandı.

KLNMA (KLNMA): Fitch tarafından şirketin kredi notunun teyit edildiği açıklandı.

LKMNH (LKMNH): Lokman Hekim Tıp Merkezi’nin paylarının 35 milyon dolara satıldığı açıklandı.

MNDTR (MNDTR): Şirketin yüzde 100 bağlı ortaklığı Doğal Kağıt Hammaddeleri’ni devralması suretiyle kolaylaştırılmış usulde birleşmesine karar verildiği açıklandı.

MEGMT (MEGMT): Tunceli GES Projesi’nin 2026 yılının son çeyreğinde tamamlanarak devreye alınmasının planlandığı açıklandı.

OTKAR (OTKAR): Şirketin yaklaşık 1,5 milyar dolar tutarında ihracat sözleşmesi imzaladığı açıklandı.

QUAGR (QUAGR): Şirketin 2 milyon dolar tutarında iş aldığı açıklandı.

SILVR (SILVR): Silverline ve Esty markalarının kullandırılması kapsamında grup şirketi Silverline Ev Gereçleri’nden Temmuz-Eylül dönemi için 1,8 milyon TL tahsil edileceği açıklandı.

SANKO (SANKO): Pay geri alım programının başlatılmasına ve 7,5 milyon adet pay için 150 milyon TL kaynak ayrılmasına karar verildiği açıklandı.

SASA (SASA): Şirketin 2026 Eylül ayı satışlarının yüzde 45 artışla 173 milyon dolara ulaştığı, bunun 51 milyon dolarlık bölümünün ihracattan oluştuğu açıklandı.

SKYLP (SKYLP): Borsa İstanbul ile imzalanan hizmet satın alımı sözleşmesi kapsamında ürünün teslim edildiği, bununla birlikte şirket ile Borsa İstanbul arasındaki sözleşmenin feshedildiği açıklandı.

PENTA (PENTA): JCR Eurasia tarafından şirketin uzun vadeli ulusal kurum kredi rating notunun teyit edildiği açıklandı.

PGSUS (PGSUS): Şirketin Smartwings Grubu’nun tamamını 142,3 milyon euroya devralma işlemlerinin tamamlandığı açıklandı.

TERA (TERA): Şirket paylarının 2 Ekim itibarıyla Yakın İzleme Pazarı’nda işlem görmeye başlayacağı açıklandı.

TABGD (TABGD): Şirketin 2026 yılının üçüncü çeyreğinde 73, yılın tamamında ise 151 yeni restoran açtığı belirtildi.

VESTL (VESTL): Moody’s tarafından şirketin Uzun Vadeli CFR notunun Caa3’ten Ca’ya revize edildiği açıklandı.

Sermaye artırımları

2 Ekim 2026 Cuma günü sermaye artırımı gerçekleştirecek şirket bulunmuyor.

Nakit temettü ödeyecek şirketler

Bugün genel kurulu olan şirketler

2 Ekim 2026 Cuma günü genel kurul toplantısı gerçekleştirecek şirket bulunmuyor.

Şirketin Kamuyu Aydınlatma Platformu’na yaptığı açıklamaya göre sözleşme, yurt dışındaki bir son kullanıcı ile gerçekleştirildi. Yeni iş ilişkisinin 2 Ekim 2026 itibarıyla başlaması öngörülüyor.

488,5 milyon euroluk sözleşme

Aselsan, sözleşmenin toplam tutarının 488,5 milyon euro olduğunu açıkladı. Anlaşma kapsamında hava savunma sistemlerinin ihracatı gerçekleştirilecek.

Şirket, yeni iş ilişkisinin faaliyetleri ve cirosu üzerinde olumlu etki yaratmasının beklendiğini bildirdi.

Şimşek, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, makroihtiyati adımlarla finansal sisteme ve reel ekonomiye destek verildiğini belirtti.

TCMB’nin 1 Ekim’de açıkladığı düzenlemeyle KOBİ kredilerinde yüzde 4,5 olan büyüme sınırı yüzde 5’e yükseltildi. Türk lirası zorunlu karşılıklarda uygulanan bloke tesis oranları da düşürüldü.

KOBİ’lerin finansmana erişimi kolaylaşacak

Şimşek, düzenlemelerle bankaların likidite yönetiminin güçleneceğini ve KOBİ’lerin finansmana erişiminin kolaylaşacağını ifade etti.

Bakan Şimşek, dezenflasyon sürecini gözeten hedefli ve seçici yaklaşımın kararlılıkla sürdürüleceğini belirtti.

TCMB zorunlu karşılık uygulamasını değiştirdi

TCMB, makrofinansal istikrarı ve bankaların likidite yönetimini desteklemek amacıyla zorunlu karşılık uygulamasında değişikliğe gitti.

Buna göre KOBİ kredilerinde sekiz haftalık dönemler için uygulanan büyüme sınırı yüzde 4,5’ten yüzde 5’e çıkarıldı. Söz konusu oran mayıs ayında yüzde 5’ten yüzde 4,5’e indirilmişti.

Düzenleme kapsamında Türk lirası zorunlu karşılıklarda bloke tesis oranları da düşürüldü.

Ekim vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışına göre yüzde 0,30 artarak 15.586,00 puandan işlem görüyor.

Küresel piyasalarda tahvil piyasasındaki sert satış baskısının etkisiyle karışık bir seyir öne çıkarken, gözler ABD'de bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.

Analistler, bugün yurt içinde Fon Koordinasyon Kurulunun 2'nci toplantısının, yurt dışında ise ABD'de tarım dışı istihdam ve Avro Bölgesi'nde enflasyon başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 15.600 ve 15.700 puanın direnç, 15.400 ve 15.300 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Yükselen petrol fiyatlarının enflasyon korkularını körüklemesi, başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere dünya genelinde merkez bankalarının para politikalarında sıkılaşma sürecini hızlandırabileceği öngörülerinin artmasına yol açıyor.

Uzun vadeli tahvil faizlerindeki artış, küresel ölçekte borçlanma maliyetlerini yükseltiyor ve hisse senedi değerlemeleri üzerindeki baskıyı da artırıyor. Dünya genelinde tahvil getirilerinde görülen sert yükselişlerden sonra geri çekilmeler olsa da tahvil faizlerinin hala yüksek seviyelerde bulunması küresel piyasalarda risk algısının artmasına neden oluyor.

Bu gelişmelerle dün, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,34'le, 30 yıllık tahvil faizi yüzde 5,69'la 2002'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü.

ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi bugün yüzde 5,25, 30 yıllık tahvil faizi yüzde 5,62 seviyelerinde dengelendi.

Öte yandan ABD'de ISM ödenen fiyatlar endeksinin 77,1'den 77,9 seviyesine yükselmesi ABD’li üreticilerin artan ham madde maliyetleriyle mücadele ettiğini ortaya koydu.

Bu durum enflasyonist endişeleri artırırken dolara talebin sürmesine neden oluyor. Dün 102,2 ile Nisan 2025’ten bu yana en yüksek seviyeyi gören dolar endeksi bugün 101,9 seviyelerinde seyrediyor.

Özellikle Fransa kaynaklı mali endişelerden dolayı avroda görülen düşüş de doları destekliyor.

ABD basınında, Pentagon'un Orta Doğu'ya üçüncü bir uçak gemisi ve ilave asker göndereceği ve ABD Başkanı Donald Trump'ın ara seçimlerin ardından İran'ı bombalamaya yeniden başlamayı değerlendirdiğine dair haberlerin yer almasının ardından dün yüzde 6,1 artışla 104 dolara kadar çıkan Brent petrolün aralık vadeli varil fiyatı bugün yatay seyirle 102,3 dolar seviyesinde bulunuyor.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, küresel dizel arzındaki aksaklıkların giderilmesi için Avrupalı ortaklarına mevcut taahhütlerini yerine getirme sürecini hızlandırma ve ilave arzı derhal piyasaya sunma çağrısında bulundu.

Tahvil faizlerinde bugün görülen geri çekilmenin etkisiyle altının onsu yüzde 0,3 artışla 4 bin 191 dolardan işlem görüyor. Öte yandan Texas'ta düzenleyeceği etkinlikler için Washington'dan ayrılırken basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Trump, faiz oranlarının büyümeye zarar vereceğini söyledi.

Bu gelişmelerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari, ekonominin dirençli olması ve enflasyonun öngördüğünden daha katı bir seyir izlemesi halinde politika faizinin daha da yüksek seviyelere çıkmasının gerekebileceğini belirtti.

Kashkari, bir sonraki faiz artışının ekim ayı toplantısında yapılıp yapılmaması gerektiği konusunda kesin bir görüşü olmadığını kaydetti.

Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson da para politikasında yapılabilecek her türlü ayarlamanın verilerdeki eğilimlerin, gelişen görünümün ve risk dengesinin dikkatlice incelenmesiyle belirleneceğini vurguladı.

Kendisi ve diğer Fed yetkililerinin bu değerlendirmeyi yapması için biraz daha zamana ihtiyaç duyabileceğini dile getiren Jefferson, elde daha fazla veri bulunduğunda eğilimlerin daha iyi analiz edilebileceğini ifade etti.

Diğer taraftan ABD Hazine Bakanlığı, "Ekonomik Dışlama Operasyonu" kapsamında, İran'ın yaptırımları delmek için kullandığı, Rusya bağlantılı gölge bankacılık ağı A7'ye yönelik yaptırım kararı aldı.

New York borsasında temkinli iyimserlik görüldü

New York borsası, tahvil faizlerinin uzun yılların zirvesinden gerilemesinin ardından günü hafif yükselişle tamamladı. Makroekonomik veri tarafında, ABD'de ilk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı, 26 Eylül'de sona eren haftada 197 bine geriledi ve piyasa beklentilerinin altında kaldı.

Nike’ın gelirlerinin azalması ve Çin’e satışlarının gerilemesiyle şirketin hisseleri dün yüzde 0,7 azalırken, bugün piyasa sonrası işlemlerde yüzde 8,5 geriledi.

Bu gelişmelerle, Dow Jones endeksi yüzde 0,04, S&P 500 endeksi yüzde 0,19 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,04 değer kazandı.

ABD'de endeks vadeli kontratlar, güne pozitif başladı. ABD'de bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin Fed'in politikalarına ilişkin ipucu vermesi bekleniyor.

Avrupa borsaları negatif seyretti

Avrupa borsaları tahvil faizlerindeki yükselişlerin etkisiyle dün negatif seyretti. Fransa'nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,96'ya çıkarak 2002'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Fransa'nın kamu borcuna ilişkin endişeler artıyor. Fransa, harcamaları sınırlayarak vergi gelirlerini artırarak bütçe açığını daraltmayı amaçlıyor.

Enerji maliyetlerindeki artışla Fransa, İtalya ve Almanya'dan gelen enflasyon verilerinin beklentilerin üzerinde gelmesi de Avrupa piyasaları üzerinde satış baskısını artırdı. Avrupa piyasalarında gözler bugün Avro Bölgesi enflasyon verisinde olacak. Bölgede tüketici fiyatlarının 3 yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 3,7'ye çıkması bekleniyor.

İngiltere'de 30 yıllık tahvil faizi yüzde 6'nın üzerine çıkarak 1998 yılından bu yana en yüksek seviyeyi gördü. İngiltere'de de kamu borcuna ilişkin endişeler öne çıkıyor. Ülkede 28 Ekim'de yeni bütçenin açıklanması bekleniyor.

Bu arada Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve Avrupa Sistemik Risk Kurulu (ESRB) Başkanı Christine Lagarde, ESRB'nin 10. Yılı Konferansı'nın açılışında yaptığı konuşmada yapay zekanın finans sektöründe güvenli kullanılabilmesi için politika yapıcıların finansal sistemin bütününe yönelik riskleri öngörmesi gerektiğini vurguladı.

Makroekonomik veri tarafında Avro Bölgesi'nde imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), eylülde 52,9 puana çıkarak son 52 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.

Söz konusu gelişmelerle, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,68, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 1,03, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 1,62 ve İtalya'da FTSE MIB endeksi yüzde 2,21 değer kaybetti.

Avrupa'da endeks vadeli kontratlar, güne karışık seyirle başladı.

Asya borsaları Güney Kore hariç negatif seyrediyor

Tarım dışı istihdam verisi öncesinde yatırımcıların temkinli davranmasıyla Asya borsaları Güney Kore hariç negatif bir seyir izliyor. Yükselen tahvil getirileri ve petrol fiyatları bölgede risk iştahını baskılamaya devam ediyor.

Dün yüzde 3,11'le 1995'ten bu yana en yüksek seviyeyi gören Japonya'nın 10 yıllık tahvil faizi, bugün yüzde 3,090 seviyesinde seyrediyor. Japonya'nın borçlanma maliyetleri, zayıflayan yen ve Japonya Merkez Bankasının (BoJ) faiz artışları nedeniyle baskı altına girdi.

Makroekonomik veri tarafında Japonya'da eylül ayına ilişkin Tokyo enflasyonu yıllık bazda yüzde 1,9'dan yüzde 2,7'ye çıkarken bu durum BoJ'un faiz artırımlarına gidebileceğine yönelik öngörüleri güçlendirdi.

Bu gelişmelerle, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 2,6 değer kaybederken, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,1 değer kazandı.

Çin borsalarında bugün tatil nedeniyle işlem yapılmıyor.

Borsa günü yükselişle tamamladı

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,53 değer kazanarak 12.249,04 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,11 değer kazandı.

Dolar/TL dün günü yüzde 0,1 artışla 49,0133'ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 49,1230'dan işlem görüyor.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), tasfiye süreci devam eden fonlar için mutabakat işlemleri tamamlanmış olan tüm katılma payı sahiplerine, tasfiye neticesinde hak kazanacakları nihai tutardan mahsup edilmek üzere ivedilikle bir ara ödeme gerçekleştirileceğini ve her bir yatırımcıya her bir fon için ayrı ayrı olmak üzere ödenecek ara ödeme tutarının 1 milyon lirayı aşmayacağını bildirdi.

Bununla birlikte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, TBMM'nin 28. Dönem 5. Yasama Yılı açılışı dolayısıyla Meclis Genel Kurulu'ndaki konuşmasında, fon piyasasının belli bölümünde ortaya çıkan sorunun da üstesinden başarıyla geldiklerini belirtti. Sermaye piyasası kuralları çerçevesinde, hakkaniyet ve adaleti gözeterek, kimsenin hakkını kimseye yedirmeden, bu meseleyi süratle çözdüklerini ifade eden Erdoğan, "Bu konunun, iktisadi güvenliğimize ve toplumsal barışımıza yönelik bir tehdit unsuruna dönüşmesine inşallah fırsat vermeyeceğiz." ifadelerini kullandı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de S&P Global tarafından düzenlenen Küresel Gelişmekte Olan Piyasalar Konferansı'na uzaktan bağlantı yoluyla katılarak küresel ekonomideki son gelişmeler, jeopolitik gerginlikler ve Türkiye ekonomisine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Şimşek, fon piyasalarında yaşanan son gelişmelere ilişkin, çok hızlı hareket ettiklerini belirtti. Sorunlu portföy yönetim şirketlerini ve ilgili fonları karantinaya aldıklarını söyleyen Şimşek, "Bahse konu fonların tasfiyesi ve çözümlenmesi süreci başladı. Burada amacımız, bulaşıcılığın sistemin geri kalanına yayılmasını durdurmaktı ve bunda büyük ölçüde başarılı olduğumuzu düşünüyoruz." diye konuştu.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), zorunlu karşılık uygulamasında yaptığı değişiklikler kapsamında KOBİ kredileri için yüzde 4,5 olan büyüme sınırının yüzde 5’e yükseltildiğini, Türk lirası zorunlu karşılıklarda bloke tesis oranlarının düşürüldüğünü duyurdu.

Analistler, bugün yurt içinde Fon Koordinasyon Kurulunun 2'nci toplantısının, yurt dışında ise ABD'de tarım dışı ve Avro Bölgesi'nde enflasyon başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.400 ve 12.500 puanın direnç, 12.100 ve 12.000 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler ve gelişmeler şöyle:

12.00 Avro Bölgesi, eylül ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)

15.30 ABD, eylül ayı tarım dışı istihdam

15.30 ABD, eylül ayı işsizlik oranı

15.30 ABD, eylül ayı ortalama saatlik kazançlar

17.00 ABD, ağustos ayı fabrika siparişleri

17.00 ABD, ağustos ayı dayanıklı mal siparişleri

Yeni düzenlemeyle kayıtlı yatırım danışmanları ve yatırım şirketleri, belirlenen koşulları karşılamaları halinde kripto varlıkları kendi bünyelerinde muhafaza edebilecek. Devlet güven şirketlerinin de saklama kuruluşu olarak görev yapabilmesine imkan tanınacak.

Kripto varlıklarda saklama kuralları değişebilir

SEC Başkanı Paul Atkins, mevcut kuralların dijital varlık piyasasındaki hızlı büyümeye ayak uyduramadığını belirtti. Yeni düzenlemenin yatırım danışmanlarına dijital varlıkların saklanması konusunda daha önce bulunmayan yasal bir zemin sağlaması hedefleniyor.

Düzenleme, yatırım danışmanlarının ve fonların kripto varlıklarını nasıl saklayabileceğine ilişkin mevcut şartlarda önemli değişiklikler öngörüyor.

Clarity Act sonrası yeni adım

SEC'in hamlesi, kapsamlı bir piyasa yapısı düzenlemesi olan Clarity Act'in eylül ayında Senato'da ilerleyememesinin ardından geldi.

Kongre'deki yasal sürecin yavaşlamasıyla birlikte düzenleyicilerin ihraç, tokenizasyon ve saklama gibi alanlarda mevcut yetkilerini kullanarak düzenleyici çerçeveyi geliştirmeye çalıştığı belirtiliyor.

Düzenleme 60 gün boyunca görüşe açık olacak

Yeni kuralların saklama hizmeti sağlayıcıları arasındaki rekabeti artırabileceği, bunun da dijital varlıklara yatırım yapmanın maliyetini ve işlem süreçlerindeki karmaşıklığı azaltabileceği değerlendiriliyor.

SEC'in düzenleme teklifi, Federal Register'da yayımlanmasının ardından 60 gün boyunca kamuoyunun görüşüne açık olacak.

Bitcoin yüzde 40'ın üzerinde yükseldi

Kripto para piyasaları, yılın başındaki dalgalı seyrin ardından risk iştahındaki toparlanmayla yeniden ivme kazandı.

Bitcoin, temmuz ayında gördüğü dip seviyeden yüzde 40'ın üzerinde yükseliş kaydetti. SEC'in dijital varlıkların saklanmasına ilişkin attığı yeni adım da kripto piyasasının düzenleyici çerçevesine yönelik gelişmeleri yeniden gündeme taşıdı.

ABD dolarının altı büyük para birimi karşısındaki değerini ölçen endeksteki yükselişte, Avrupa'daki siyasi ve mali riskler ile Orta Doğu'daki gelişmelerin enerji fiyatları üzerindeki etkisi öne çıktı. Euro ise Fransa'nın mali durumuna ilişkin endişelerle 1,1237 dolar civarında işlem görerek Mayıs 2025'ten bu yana görülen en düşük seviyelere yakın seyretti.

ABD tahvil faizinde 2002'den bu yana en yüksek seviye

Küresel tahvil piyasalarında 1 Ekim'de yaşanan satış dalgası, ABD tahvil getirilerini de yukarı taşıdı. ABD'nin 10 yıllık Hazine tahvilinin getirisi yüzde 5,344'e çıkarak 2002'den bu yana en yüksek seviyesini gördü. Getiri, 2 Ekim'deki erken işlemlerde yüzde 5,249 seviyesine geriledi.

Tahvil piyasasındaki hareketin arkasında yüksek petrol fiyatlarının enflasyon üzerindeki olası etkileri, kamu borçlanmasına ilişkin endişeler ve yüksek tahvil arzı gibi faktörler bulunuyor.

Euro üzerindeki baskı sürüyor

Doların son dönemdeki yükselişinde eurodaki değer kaybı da etkili oldu. Avrupa'da artan siyasi riskler ve Fransa'nın kamu maliyesine ilişkin endişeler euro üzerinde baskı oluştururken, Orta Doğu'daki gelişmelerin enerji fiyatlarına etkisi de piyasalar tarafından yakından takip ediliyor.

Japon yeni ise Tokyo'da yıllık çekirdek enflasyonun eylül ayında son 10 ayın en hızlı artışını kaydettiğini gösteren verilerin ardından dolar karşısında 158 seviyesinde seyretti.

Gözler ABD istihdam verilerinde

Piyasaların odağı 2 Ekim'de açıklanacak ABD eylül ayı istihdam raporuna çevrildi. Beklentiler, istihdam artışının eylül ayında yavaşladığına ve işsizlik oranının üst üste üçüncü ay yüzde 4,1 seviyesinde kaldığına işaret ediyor.

ABD'de açıklanan son enflasyon verilerinin beklentilerin altında kalmasının ardından Fed'in ekim ayında faiz artıracağı yönündeki beklentiler geriledi. Fed yetkililerinden gelen açıklamalarda da yeni bir faiz artışı kararı öncesinde daha fazla verinin değerlendirilmesi gerektiği mesajları öne çıktı.

Piyasalarda özellikle istihdam raporundaki ücret artışlarının Fed'in para politikasına ilişkin beklentiler, ABD tahvil getirileri ve doların seyri açısından belirleyici olabileceği değerlendiriliyor.

Yılmaz, toplantı öncesinde yaptığı açıklamada yol haritasının belirlendiğini ve ilgili kurumların kendi görev alanlarında eş güdüm içinde somut adımlar attığını bildirdi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ile Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından alınan kararlar da sürecin önemli başlıkları arasında yer alıyor.

İlave tedbirler masada

İkinci toplantının ana gündemlerinden birini mevcut uygulamaların sonuçları ve ihtiyaç duyulabilecek yeni tedbirler oluşturacak.

Yılmaz, toplantının gündemine ilişkin, "Yarın da gündemimiz 'ilave neler yapılabilir, hangi alanlarda ilave çalışma ihtiyacı var', onları Kurulumuzla birlikte değerlendireceğiz. Ardından bir basın açıklaması yapacağız inşallah." dedi.

Sorunlu fonlar için özel hesap

Süreç kapsamında Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) bünyesinde de adım atıldı. Yılmaz'ın açıklamasına göre haksız kazançların iadesi amacıyla sorunlu her fon için özel hesaplar açılıyor.

Kamu ve yatırımcı hakları vurgusu

Yılmaz, fon piyasasına ilişkin sürecin hukuk kuralları çerçevesinde yürütüleceğini, kamu ve yatırımcı haklarının korunmasının öncelikli olduğunu belirtti. Fon piyasasında yaşanan sorunların sınırlı olduğunu ifade eden Yılmaz, sistemik bir risk bulunmadığını söyledi.

Fon Koordinasyon Kurulu'nun ikinci toplantısında mevcut tedbirlerin sonuçlarının yanı sıra ilave çalışma gerektiren alanlar değerlendirilecek. Yılmaz'ın açıklamasına göre toplantının ardından kamuoyuna açıklama yapılacak.

Raporda, maliyet artışları Powell veya herhangi bir Fed yöneticisine doğrudan bağlanmadı. Bununla birlikte proje yönetimi, sözleşmeler, maliyet kontrolleri ve denetim süreçlerinde çeşitli eksiklikler tespit edildi. Projenin bütçesinin Aralık 2024 itibarıyla yaklaşık 2,4 milyar dolara yükseldiği belirtildi.

Trump raporun incelenmesini istedi

Trump, raporun yayımlanmasının ardından Powell’a yönelik eleştirilerini sürdürdü. Trump, Adalet Bakanı Todd Blanche’den denetim raporunu incelemesini ve atılabilecek adımları değerlendirmesini istedi.

Fed denetçisinin raporunda ise federal ceza yasasının ihlal edildiğine ilişkin makul bir gerekçe bulunmadığı ve konunun başsavcılığa sevk edilmesini gerektirecek bir durum tespit edilmediği belirtildi. Raporda ayrıca idari usulsüzlük bulgusuna da ulaşılmadı.

Fed’de hukuki süreçler yakından izleniyor

Trump yönetiminin Fed yöneticilerine yönelik girişimleri daha önce de hukuki süreçlere konu oldu. Lisa Cook’a ilişkin dava bunlardan biri olurken, Fed yönetiminin yapısı ve merkez bankasının bağımsızlığına ilişkin tartışmalar da devam ediyor.

Fed’in para politikası kararları ile yönetim kuruluna ilişkin gelişmeler, ABD ekonomi politikalarının yanı sıra küresel piyasalar açısından da yakından takip ediliyor.

Brent petrol yüzde 0,28 artışla varil başına 102,60 dolara yükselirken, ABD ham petrolü (WTI) 27 sent veya yüzde 0,29 değer kazanarak 93,14 dolara çıktı. Brent perşembe günü 4 doların üzerinde, WTI ise 2 doların üzerinde yükselmişti.

Brent petrol, eylül ayında yüzde 14 değer kazanmasının ardından haftalık bazda yüzde 1,93 düşüşe doğru ilerliyor. WTI ise geçen ay yaklaşık yüzde 4 yükseldi.

Wall Street Journal'ın ABD'nin Orta Doğu'ya askeri takviye gönderdiğine yönelik haberi ile Çin'in yakıt ihracatını kısıtladığına ilişkin gelişmeler, küresel yakıt arzına yönelik endişeleri artırdı.

Çin'in yakıt ihracatındaki gelişmeler izleniyor

KCM Trade Başanalisti Tim Waterer, piyasanın hafta boyunca "oldukça karmaşık sinyallerin" etkisinde kaldığını belirtti. Waterer, Suudi Arabistan'ın petrol ihracatındaki toparlanmanın, Körfez'e doğru ilerleyen yeni bir ABD uçak gemisine ilişkin haberler ve Çin'in rafine petrol ürünleri ihracatını kısıtlama kararıyla dengelendiğini ifade etti.

Wall Street Journal, ABD'nin Orta Doğu'ya üçüncü bir uçak gemisi ve 10 bine kadar ilave asker göndermekte olduğunu bildirdi.

ABD Başkanı Donald Trump ise Beyaz Saray'da gazetecilere yaptığı açıklamada, “Şimdi bir karar vermem gerekiyor. Ya çok adil bir anlaşma imzalayacaklar ya da artık var olmayacaklar” dedi.

Çin'in sıvı yakıt ihracatına yönelik gelişmeler de petrol piyasasında takip ediliyor. Pekin, mart ayında yakıt ihracatını kısıtlamış, temmuz ayında ise kısıtlamaları gevşetmişti. Çin'in dizel, benzin ve jet yakıtı sevkiyatlarını aylık olarak yönettiği belirtildi.

Kaynaklara göre Çin, Hong Kong ve Makao dışındaki bölgelere ekim ayında ihracat yapılması için büyük rafinerilere onay vermeden bir haftalık tatile girdi. Tatilin 7 Ekim'de sona ermesinin ardından rafinerilerin ihracatına yeniden izin verilip verilmeyeceği belirsizliğini koruyor.

ABD yönetiminin ayrıca küresel yakıt fiyatlarındaki yükselişi sınırlamak amacıyla Almanya ve Fransa'dan acil durum dizel stoklarını azaltmalarını istediği bildirildi.

Spot altın yüzde 0,6 düşüşle ons başına 4 bin 154,78 dolara gerilerken, hafta genelindeki değer kaybı yüzde 3'ü aştı. ABD altın vadeli kontratları ise yüzde 0,4 düşerek 4 bin 184 dolara indi.

Doların haftalık bazda değer kazanması, dolar cinsinden fiyatlanan altının diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından maliyetini artırdı. ABD'nin 10 ve 30 yıllık Hazine tahvili getirileri ise perşembe günü 2002'den bu yana görülen en yüksek seviyelere çıktı.

Gözler ABD tarım dışı istihdam verisinde

Piyasalarda Fed'in para politikasına ilişkin beklentiler açısından ABD'den gelecek istihdam verileri takip ediliyor. Eylül ayına ilişkin tarım dışı istihdam verisi TSİ 15.30'da açıklanacak.

Capital.com Kıdemli Finansal Piyasa Analisti Kyle Rodda, piyasaların ABD faiz beklentileri ile Orta Doğu'daki jeopolitik gelişmeleri izlediğini belirtti. Rodda, güçlü bir istihdam verisinin Fed'in faiz artırım ihtimalini yükseltebileceğini ve bunun altın fiyatları üzerindeki baskıyı artırabileceğini ifade etti.

Çarşamba günü açıklanan veriler, ABD'de enflasyonun ağustosta beklentilerin altında arttığını ve bir önceki aya ilişkin fiyat baskılarının daha önce açıklanandan daha sınırlı olduğunu gösterdi.

Fed'in bu ay faiz artıracağına yönelik piyasa beklentisi hafta başındaki yaklaşık yüzde 70 seviyesinden yüzde 25'e gerilerken, aralık ayında faiz artışı ihtimali yüzde 79 olarak fiyatlanıyor. Fed yetkilileri ise bu hafta yaptıkları açıklamalarda yeni bir faiz artışı kararı öncesinde daha fazla verinin görülmesi gerektiğine işaret etti.

Değerli metallerde spot gümüş yüzde 0,5 düşüşle 60,53 dolara, platin yüzde 0,4 gerileyerek bin 716,93 dolara indi. Paladyum ise yüzde 0,1 artışla bin 172,80 dolara yükseldi. Üç değerli metal de haftalık bazda kayba doğru ilerliyor.

KOBİ kredilerinde sınır yüzde 5 oldu

Yeni düzenlemeyle KOBİ kredilerindeki büyüme sınırı yüzde 4,5’ten yüzde 5’e çıkarıldı.

TCMB ayrıca Türk lirası yükümlülükler için Türk lirası cinsinden tesis edilen zorunlu karşılıklara uygulanan bloke tesis oranlarını bankaların bilanço büyüklüklerine göre düşürdü.

Bloke tesis oranları düşürüldü

Bilanço aktif büyüklüğü 500 milyar TL’nin üzerinde olan bankalarda bloke tesis oranı yüzde 40’tan yüzde 35’e indirildi.

Aktif büyüklüğü 100 milyar TL ile 500 milyar TL arasında bulunan bankalarda ise oran yüzde 30’dan yüzde 15’e düşürüldü.

TCMB, düzenlemelerin makrofinansal istikrarın ve bankaların likidite yönetiminin desteklenmesi amacıyla hayata geçirildiğini bildirdi.

Bloomberg’e konuşan konuya yakın kaynaklara göre Claude’un geliştiricisi Anthropic, halka arz sürecini 9 Kasım haftasında başlatabilir. Bu takvim, şirketin 26 Kasım’daki Şükran Günü tatilinden önce borsada işlem görmeye başlamasına imkan sağlayabilir.

Halka arz yıl sonuna kadar tamamlanabilir

Kaynaklar, Anthropic’in halka arzının en geç yıl sonuna kadar gerçekleşmesinin beklendiğini belirtti. Ancak sürece ilişkin değerlendirmelerin devam ettiği ve takvimin değişebileceği ifade edildi.

Bloomberg’in daha önceki haberine göre şirket, yaz aylarının ardından halka arz başvurusunda bulunmaya hazırlanıyordu.

Rekabet ve yapay zeka güvenliği baskısı artıyor

Anthropic, yılın büyük bölümünde güçlü büyüme kaydederken son aylarda OpenAI başta olmak üzere rakipleriyle daha yoğun bir rekabet ortamına girdi.

Yapay zeka şirketleri aynı zamanda kötü niyetli aktörlerin gerçekleştirdiği siber saldırıların ardından güvenlik konusunda daha fazla denetimle karşı karşıya kalıyor. Bu gelişmelerin Anthropic’in halka arz süreci üzerindeki olası etkileri de yakından izleniyor.

Amodei'den yapay zeka hızına ilişkin uyarı

Anthropic Üst Yöneticisi Dario Amodei, kişisel internet sitesinde yayımladığı bir yazıda yeni yapay zeka modellerinin gelişim hızının yavaşlatılması gerektiğini savundu.

Anthropic’in en büyük rakiplerinden OpenAI ise halka arz planlarını erteledi. OpenAI CEO’su Sam Altman, mevcut aşamada halka açılmanın akıllıca olmayacağını ifade etmişti.

Değerleme 2 trilyon dolara yaklaşabilir

Kaynaklara göre potansiyel yatırımcıların Anthropic’e yönelik ilgisi devam ediyor. Bazı yatırımcıların şirket için 1,8 trilyon ila 2 trilyon dolar arasında adil değer öngördüğü belirtiliyor.

Bloomberg’e göre Anthropic, halka arz büyüklüğü açısından SpaceX seviyesine ulaşmayı veya bu seviyeyi aşmayı hedefliyor.

Aracı kurum işlemlerinde günün en yüksek net alımını Bank of America gerçekleştirdi. Bank of America (BofA), endeksin yükseldiği günde 3 milyar 930 milyon TL net alım yaptı.

BofA'nın en çok aldığı hisseler

ASELS: 3 milyar 197 milyon TL

ASTOR: 1 milyar 190 milyon TL

ISCTR: 193 milyon TL

KTLEV: 163 milyon TL

TCELL: 112 milyon TL

BofA'nın en çok sattığı hisseler

BIMAS: 611 milyon TL

TRALT: 343 milyon TL

KCHOL: 309 milyon TL

MGROS: 179 milyon TL

TRMET: 131 milyon TL

Net alıcı kurumlar

Bank of America: 3 milyar 930 milyon TL

HSBC Yatırım: 735 milyon TL

Ünlü Menkul: 625 milyon TL

Vakıf Yatırım: 395 milyon TL

TEB Yatırım: 363 milyon TL

Diğer: 1 milyar 263 milyon TL

Net satıcı kurumlar

Ak Yatırım: 1 milyar 746 milyon TL

Gedik Yatırım: 869 milyon TL

Yapı Kredi Yatırım: 777 milyon TL

Deniz Yatırım: 553 milyon TL

Yatırım Finansman: 518 milyon TL

Diğer: 2 milyar 845 milyon TL

BIST 100’de en çok yükselen hisseler

• ASTOR: %9,97
• ASELS: %9,96
• OTKAR: %9,95
• TKFEN: %8,90
• TCKRC: %8,22
• BERA: %8,05
• CWENE: %7,99
• CANTE: %7,84
• GLRMK: %7,58
• BRSAN: %7,28

BIST 100’de en çok düşen hisseler

• TRMET: %-5,21
• TRENJ: %-3,60
• TRALT: %-2,86
• ISDMR: %-2,55
• BIMAS: %-2,51
• KRDMD: %-2,23
• CIMSA: %-1,06
• MGROS: %-0,89
• AKSEN: %-0,75
• TTRAK: %-0,43

Eylül ayında en çok kazandıran 10 hisse

SKYMD zirvede yer aldı

Eylül ayının en çok kazandıran hissesi yüzde 37,24 değer artışıyla SKYMD oldu. Hissenin ay sonu kapanış fiyatı 19,90 TL olarak gerçekleşti.

İkinci sırada yüzde 33,81 yükselişle ENERY yer alırken hisse ayı 13,22 TL’den tamamladı. ETILR ise yüzde 28,60 değer kazanarak 7,24 TL’ye ulaştı.

HRKET eylül ayında yüzde 22,73 değer kazanarak 8,10 TL’den kapanırken, ISDMR yüzde 14,17 artışla 60,85 TL’ye yükseldi.

AHGAZ yüzde 14,01, KRTEK yüzde 13,64, GMTAS yüzde 13, TKFEN yüzde 10,56 ve HUNER yüzde 10 yükselişle ayın en fazla kazandıran hisseleri arasında yer aldı.

Beş hissede kayıp yüzde 80’i aştı

HEDEF ve ODINE’nin ardından en sert düşüş yüzde 88,27 ile PASEU’da görüldü. GUNDG yüzde 86,13, KTLEV ise yüzde 84,70 geriledi. Böylece listedeki beş hissede aylık değer kaybı yüzde 80’in üzerine çıktı.

Eylül ayında en çok düşen hisseler

Aynı haftada net rezervler de 2,5 milyar dolar azalarak 53,4 milyar dolara düştü.

Swap hariç net rezervler 40 milyar doların altında

Bloomberg HT’nin hesaplamalarına göre swap hariç net rezervler, 25 Eylül haftasında 3,2 milyar dolar gerileyerek 39,9 milyar dolar oldu.

Böylece swap hariç net rezervler 40 milyar dolar seviyesinin altına inerken son bir aylık azalış 16 milyar dolara ulaştı.

Rezervlerin üç göstergesinde de düşüş

25 Eylül haftasında brüt rezervler, net rezervler ve swap hariç net rezervlerin tamamında gerileme kaydedildi. Haftalık düşüş brüt rezervlerde ve swap hariç net rezervlerde 3,2 milyar dolar, net rezervlerde ise 2,5 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Fon soruşturmasının başladığı 18 Eylül haftasında para piyasası fonlarının büyüklüğü yaklaşık 2 trilyon 135 milyar TL’den 1 trilyon 679 milyar TL’ye indi. Bu dönemde yaklaşık 456 milyar TL’lik azalış kaydedildi.

Fon büyüklüğündeki düşüş yavaşladı

25 Eylül haftasında para piyasası fonlarının büyüklüğü yaklaşık 1 trilyon 679 milyar TL’den 1 trilyon 667 milyar TL’ye geriledi. Haftalık azalış yaklaşık 12 milyar TL olurken iki haftalık toplam düşüş 467,7 milyar TL’ye ulaştı.

İlk haftadaki azalmanın büyük bölümünün yatırım fonlarındaki olumsuz gelişmelerden kaynaklandığı tahmin ediliyor. Bir bölümünün ise tasfiye kararı alınan fonlarda fon fiyatlarının belirlenememesiyle ilişkili olduğu değerlendiriliyor. Bu nedenle fon büyüklüğündeki azalmanın tamamı doğrudan yatırımcı çıkışı olarak yorumlanamıyor.

Toplam mevduat 34 trilyon TL’yi aştı

Bankacılık sektörünün toplam mevduatı, 25 Eylül ile biten haftada yüzde 0,33 artarak 34 trilyon 2 milyar 178 milyon 176 bin TL’ye yükseldi. Haftalık artış 110 milyar 384 milyon 754 bin TL oldu.

Aynı dönemde Türk lirası cinsi mevduat yüzde 0,80 artışla 18 trilyon 658 milyar 94 milyon 264 bin TL’ye çıktı. Yabancı para cinsinden mevduat ise TL karşılığı üzerinden yüzde 0,07 yükselerek 11 trilyon 204 milyar 527 milyon 913 bin TL oldu.

Döviz mevduatlarında 1,34 milyar dolarlık artış

Bankalarda bulunan toplam yabancı para mevduatı 269 milyar 555 milyon dolar düzeyinde gerçekleşti. Bu tutarın 230 milyar 116 milyon doları yurt içinde yerleşik kişilerin hesaplarında toplandı.

Yurt içi yerleşiklerin yabancı para mevduatı, parite etkisinden arındırılmış verilere göre 25 Eylül haftasında 1 milyar 342 milyon dolar arttı.

Kurum, ASELSAN’ın büyüme görünümünde Çelik Kubbe projesi, ihracat artışı ve teknoloji yatırımlarını öne çıkardı. BofA’nın şirket için 2030 yılı gelir tahmini, piyasa beklentilerinin yaklaşık yüzde 20 üzerinde bulunuyor.

Çelik Kubbe büyüme beklentisini destekliyor

ASELSAN’ı “Türk savunmasının elektronik omurgası” olarak nitelendiren BofA, Çelik Kubbe projesini şirket açısından önemli bir fırsat olarak değerlendirdi.

Raporda, Türkiye’nin savunma bütçesinin 2027’de iki katına çıkmasının beklendiği ifade edildi.

İhracatın gelirlerdeki payı için yüzde 30 tahmini

BofA, ASELSAN’ın toplam gelirleri içinde ihracatın payının 2025’teki yüzde 15 seviyesinden 2030’da yüzde 30’a ulaşmasını öngörüyor. Bu tahmin, ihracatın gelirlerdeki payının iki katına çıkması anlamına geliyor.

Kurum ayrıca satışların yüzde 25’inden fazlasına karşılık gelen yatırım ve Ar-Ge harcamalarının, şirketin güçlü büyüme görünümünü desteklediğini vurguladı.

Türkiye’nin önde gelen şirketlerinin insan ve kültür liderlerini bir araya getiren zirvede, CHRO’ların yalnızca insan kaynakları süreçlerini yöneten yöneticiler olmaktan çıkarak; organizasyonel dönüşüm, iş gücü stratejisi, verimlilik, çalışan deneyimi ve kurumsal performansın şekillendirilmesinde daha stratejik bir rol üstlendiği vurgulandı.

Geleceğin iş gücü ve 2030 organizasyonları konuşuldu

The London School of Economics (LSE) profesörlerinden Prithwiraj Choudhury’nin konuşmasıyla başlayan programda, iş dünyasında yaşanan dönüşümün organizasyonlar ve çalışanlar üzerindeki etkileri ele alındı.

DataExpert Yönetici Ortağı Yasin Altunkaya moderatörlüğünde gerçekleştirilen “Workforce of 2030: Organizasyon, Beceri Ekonomisi ve Yeni İş Gücü Modeli” oturumunda Zorlu Holding İnsan Kaynakları Grup Başkanı Hakan Timur, TAV Havalimanları CHRO’su Melis Tunaveli, Borusan Holding İnsan, İletişim ve Sürdürülebilirlik Grup Başkanı Nursel Ölmez Ateş ve Şişecam İnsan Kaynakları Genel Müdür Yardımcısı Şengül Arslan bir araya geldi.

Oturumda 2030’a doğru organizasyonların ihtiyaç duyacağı yetkinlikler, değişen iş gücü modelleri ve beceri ekonomisinin şirketlerin insan kaynakları stratejilerine etkisi değerlendirilirken, geleceğin çalışma hayatında çalışanların ve kurumların dönüşen beklentileri ele alındı.

Verimlilik çağında çalışan bağlılığı ve CHRO’nun dönüşen rolü ele alındı

EY Türkiye Şirket Ortağı ve İş Gücü Danışmanlığı Lideri Ülker Day moderatörlüğünde gerçekleştirilen “CHRO’nun Yeni Denklemi: Verimlilik Çağında Bağlılığı Korumak” oturumunda Türk Hava Yolları CHRO’su Abdulkerim Çay, Hayat Global İnsan Kaynakları Direktörü Alper Tokalp, Turkcell İnsan ve İş Desteklerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Erkan Durdu ve İGA Havalimanı İşletmesi İnsan Kaynaklarından Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Selda Seçkinler Oba görüşlerini paylaştı.

Oturumda artan verimlilik beklentileri ile çalışan bağlılığının birlikte nasıl yönetilebileceği ele alınırken; çalışan deneyimi, değişen çalışan beklentileri ve insan kaynakları liderlerinin şirket stratejisindeki rolü değerlendirildi. CHRO’ların organizasyonların dönüşüm süreçlerinde üstlendiği stratejik rolün giderek genişlediğine dikkat çekildi.

Belirsizlik dönemlerinde organizasyonel çeviklik gündeme geldi

TokenFlex Kurumsal Hizmet Teknolojileri Genel Müdürü Erkin Uzun moderatörlüğünde gerçekleştirilen “Stagility: Belirsizlikte Güçlenen Organizasyonlar” oturumunda Enerjisa Enerji CHRO’su Berrin Yılmaz, Yıldız Holding CHRO’su Buket Uğur, Akbank İnsan ve Kültür Genel Müdür Yardımcısı Bülent Oğuz ve Anadolu Sigorta Genel Müdür Yardımcısı İdil Pamir bir araya geldi.

Belirsizlik ve değişimin iş dünyasında kalıcı hale geldiği bir dönemde organizasyonların hem çevik hem de dayanıklı yapılar oluşturmasının yolları tartışıldı. Liderler; organizasyonel çeviklik, değişime uyum, çalışanların dönüşüm süreçlerine dahil edilmesi ve kurumların değişen koşullara karşı dayanıklılığının güçlendirilmesi konularındaki deneyimlerini paylaştı.

İşin ve insanın geleceği yeniden tasarlanıyor

Datassist CEO’su Umut Özbağcı moderatörlüğünde gerçekleştirilen “İşin ve İnsanın Geleceğini Tasarlamak” oturumunda Enerjisa Üretim İnsan ve Kültür Genel Müdür Yardımcısı Ayşegül Gürkale, LC Waikiki CHRO’su Bahattin Aydın ve IC İçtaş İnşaat İnsan & Kültür Direktörü Esen Kurşun Özdemir bir araya geldi.

Oturumda çalışma hayatının dönüşümü, geleceğin çalışma modelleri, yetenek yönetimi ve çalışanların değişen ihtiyaçları ele alındı. Kurumların geleceğe hazırlanmasında insan odaklı liderlik yaklaşımının ve çalışanların dönüşüm sürecinin merkezinde konumlandırılmasının önemi değerlendirildi.

Zirvenin kapanışında Özgür Burak Akkol çalışma hayatının geleceğini değerlendirdi

TİSK Yönetim Kurulu Başkanı Özgür Burak Akkol, zirvenin kapanış konuşmasında iş dünyasının dönüşümünde insan kaynağının rolüne ve çalışma hayatının geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Akkol, değişen iş modelleri ve çalışma hayatının yeni dinamikleri karşısında çalışanların, kurumların ve iş dünyasının birlikte dönüşmesi gerektiğine dikkat çekti.

Zirve “En Etkin 50 CHRO Ödül Töreni” ile sona erdi

CHRO Summit 2026 kapsamında, Türkiye’nin insan ve kültür alanında öne çıkan liderlerini onurlandıran “En Etkin 50 CHRO Ödül Töreni” gerçekleştirildi. 2016 yılından bu yana düzenlenen araştırma kapsamında belirlenen En Etkin 50 CHRO, zirve kapsamında gerçekleştirilen törenle ödüllerini aldı.

TBMM’de 28. Dönem 5. Yasama Yılı Açılış Programı kapsamında Genel Kurula hitap eden Erdoğan, çözüm sürecinde hakkaniyetin, adaletin ve hakların korunmasının gözetildiğini belirtti.

Fon piyasasındaki sorun için çözüm mesajı

Erdoğan, fon piyasasının belli bir bölümünde yaşanan sorunun üstesinden geldiklerini ifade ederek şu açıklamayı yaptı:

“Sermaye piyasası kuralları çerçevesinde, hakkaniyet ve adaleti gözeterek, kimsenin hakkını kimseye yedirmeden, bu meseleyi süratle çözüyoruz.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, konunun iktisadi güvenliğe ve toplumsal barışa yönelik bir tehdide dönüşmesine izin vermeyeceklerini söyledi.

Büyüme ve kalkınma vurgusu

Erdoğan, bölgedeki savaş ve krizlere rağmen Türkiye’yi kalkınma ve büyüme rotasında tutmayı başardıklarını da ifade etti.

Önceki hafta hem hisse hem de tahvilde satış yapan yabancı yatırımcılar, 25 Eylül haftasında hissede alıma geçti. Tahvilde ise satışın büyüklüğü arttı.

Hissede satıştan alıma geçildi

Yabancı yatırımcıların bir önceki haftaki hisse senedi satışı 110 milyon dolara yaklaşmıştı. Son haftada kaydedilen 358,6 milyon dolarlık alımla birlikte hisse piyasasındaki işlemlerin yönü değişti.

Tahvilde satış 404 milyon dolara çıktı

Yurt dışı yerleşiklerin tahvil satışları, bir önceki haftadaki 116,9 milyon dolardan 404 milyon dolara yükseldi. Böylece haftalık satış tutarı önceki haftanın yaklaşık 3,5 katına çıktı.

Artışın büyük bölümü gerçek kişilerden

Gerçek kişilerin döviz mevduatlarındaki yükseliş, haftalık toplam artışın yaklaşık yüzde 76’sını oluşturdu. Tüzel kişilerin payı ise yaklaşık yüzde 24 oldu.

Haftalık artış önceki haftaya göre yavaşladı

Bir önceki hafta döviz mevduatları, parite etkisinden arındırılmış verilere göre 3 milyar 30 milyon dolar artmıştı. Böylece döviz mevduatlarındaki yükseliş devam ederken haftalık artışın büyüklüğü azaldı.

Sosyal medya hesabından açıklama yapan Şimşek, Adalet Bakanlığının yatırımcıların haklarını korumak ve sorumluluğu bulunanların hesap vermesini sağlamak amacıyla hukuki süreci kararlılıkla yürüttüğünü ifade etti.

Yatırımcıların hakları için hukuki süreç sürüyor

Şimşek, kurumların sorunlu fonlara ilişkin çalışmalarını titizlikle sürdürdüğünü vurguladı. Ödemelerin mümkün olan en kısa sürede ve en yüksek düzeyde yapılmasının hedeflendiğini belirten Bakan, ödeme takvimi veya tutarına ilişkin ayrıntı paylaşmadı.

Atılan adımların ve güçlendirilen makroekonomik temellerin, yaşanan gelişmelerin finansal sistem ve reel ekonomi üzerindeki etkilerinin sınırlı kalmasını sağlayacağını belirtti.

Ekonominin dayanıklılığına vurgu

Şimşek, zorlu küresel koşullara ve savaşa rağmen Türkiye ekonomisinin dayanıklılığını koruduğunu, yüksek emtia fiyatlarına karşın enflasyondaki düşüşün sürdüğünü ifade etti.

Türkiye’nin büyümesinin ticaret ortaklarının yaklaşık iki katı olduğunu belirten Şimşek, cari açığın milli gelire oranının yüzde 2,6 ile sürdürülebilir seviyede bulunduğunu kaydetti.

Dış finansman ihtiyacı ve borç oranlarını paylaştı

Şimşek’in paylaştığı verilere göre brüt dış finansman ihtiyacının gayrisafi yurt içi hasılaya oranı yüzde 16 seviyesinde bulunuyor. Bu oran, yüzde 20 olan uzun dönem ortalamasının altında kalıyor.

Brüt dış borcun milli gelire oranı ise yüzde 32 ile uzun dönem ortalaması olan yüzde 44,5’in altında seyrediyor.

Şimşek, bütçe açığının milli gelire oranının yaklaşık yüzde 3 ile gelişmekte olan ülkeler ortalamasının yarısı düzeyinde olduğunu bildirdi. Kamu borcunun GSYH’ye oranının da yüzde 22 ile bu ülkelerin yaklaşık üçte biri seviyesinde bulunduğunu ifade etti.

Sermaye piyasaları için dayanıklılık mesajı

Şimşek, alınan tedbirlerin sermaye piyasalarını daha güçlü, sağlıklı ve dayanıklı bir yapıya kavuşturacağını belirtti.

Toplam işlem hacmi 84,7 milyar lira olarak gerçekleşti. Bankacılık endeksi yüzde 0,13, holding endeksi ise yüzde 0,77 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en fazla yükselen yüzde 3,46 ile bilişim olurken, en fazla gerileyen yüzde 7,25 ile finansal kiralama ve faktoring oldu.

BIST 100’de tepki alımları öne çıktı

Hafta başından bu yana satışların etkili olduğu BIST 100 endeksi, 11.926,04 puana kadar geriledikten sonra gelen tepki alımlarıyla yeniden yükselişe geçti. Endeks gün içinde 12.228 puan seviyesini test etti.

12.200 ve 12.300 puan direnç olarak izleniyor

Analistler, günün geri kalanında ABD’de açıklanacak imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirtti.
Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.200 ve 12.300 puanın direnç, 12.000 ve 11.900 puanın ise destek konumunda olduğu ifade edildi.

Şirketin Kamuyu Aydınlatma Platformu’na yaptığı açıklamaya göre 1 Ocak 2026 - 30 Eylül 2026 hesap dönemine ilişkin finansal raporların 21 Ekim 2026 tarihinde kamuya açıklanması planlanıyor.

Böylece yatırımcıların TAV Havalimanları’nın 2026 yılı üçüncü çeyrek finansal sonuçlarını takip edeceği tarih de netleşmiş oldu.

İTO 2023=100 bazlı İstanbul Tüketici Fiyat İndeksi’nde yıllık değişim ise yüzde 33,55 olarak gerçekleşti.

Toptan fiyatlar yüzde 1,96 arttı

Toptan fiyat hareketlerini yansıtan Toptan Eşya Fiyatları İndeksi, ağustos ayında yüzde 2,50 artmasının ardından eylül ayında yüzde 1,96 yükseldi.

Toptan fiyatlarda yıllık değişim oranı yüzde 25,90, yıllık ortalama değişim oranı ise yüzde 23,11 oldu.

Enerji ve maden fiyatlarında güçlü artış

Eylül ayında toptan fiyatlarda aylık bazda en yüksek artış yüzde 6,56 ile Yakacak ve Enerji Maddeleri grubunda görüldü.

Madenler grubunda yüzde 4,99, İnşaat Malzemeleri grubunda yüzde 4,89, İşlenmemiş Maddeler grubunda yüzde 4,15 ve Kimyevi Maddeler grubunda yüzde 1,31 artış yaşandı.

Gıda Maddeleri grubunda ise fiyatlar yüzde 0,68 gerilerken, Mensucat grubunda değişim görülmedi.

Yıllık ortalamada en yüksek artış madenlerde

Yıllık ortalama bazda eylül ayında en yüksek artış yüzde 40,11 ile Madenler grubunda gerçekleşti.

Gıda Maddeleri grubunda yüzde 27,60, Yakacak ve Enerji grubunda yüzde 24,79, İnşaat Malzemeleri grubunda yüzde 23,97, İşlenmemiş Maddeler grubunda yüzde 15,20, Mensucat grubunda yüzde 13,47 ve Kimyevi Maddeler grubunda yüzde 9,97 artış kaydedildi.

Citi, tahminlerdeki yukarı yönlü revizyona gerekçe olarak kripto para piyasasındaki hareketliliği, elverişli makroekonomik koşulları ve yeniden hız kazanan ETF girişlerini gösterdi.

12 ayda 5 milyar dolarlık giriş bekleniyor

Çarşamba günü yayımlanan raporda, danışmanlar ve kurumların kripto varlıklara yönelik tahsisatlarını kademeli biçimde artırmasıyla sermaye girişlerinin daha yavaş ancak istikrarlı şekilde devam etmesinin beklendiği belirtildi.

Citi, önümüzdeki 12 aylık dönemde kripto para piyasasına toplam 5 milyar dolarlık sermaye girişi öngörüyor.

Düzenleme cephesindeki gelişmeler izleniyor

Raporda ABD’de dijital varlıklara yönelik düzenleme çalışmalarına da değinildi. ABD Senatosu’nda “The Clarity Act” olarak bilinen düzenlemenin yasalaştırılmasına yönelik girişimin geçen hafta sonuçsuz kalması sektör açısından olumsuz bir gelişme olarak değerlendirildi.

Citi, buna karşın ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu tarafından yapılan kural duyurularının düzenleme cephesindeki olumsuz havayı sınırladığını belirtti.

Bitcoin ve Ethereum son 3 ayda toparlandı

Son üç aylık dönemde Bitcoin yaklaşık yüzde 40, Ethereum ise yüzde 68 değer kazandı. Bu yükselişlerin ardından iki kripto varlığın yıl başından bu yana kayıpları sırasıyla yüzde 4 ve yüzde 9 seviyelerine geriledi.

Bitcoin’in temmuz ayında gördüğü dip seviyelerden bu yana yaklaşık yüzde 40 yükseldiği belirtilirken, zayıflayan doların da kripto para piyasasındaki toparlanmaya destek verdiği ifade edildi.

Türkiye'nin ham çelik üretimi ağustosta geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0,4 azalarak 3,4 milyon ton olarak gerçekleşti. Ocak-ağustos döneminde ise üretim yıllık yüzde 6,8 artışla 26,6 milyon tona yükseldi.

Nihai mamul tüketimi ağustosta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,4 azalarak 3,3 milyon ton oldu. Yılın ilk 8 ayında ise tüketim yüzde 3,3 artışla 26,6 milyon tona ulaştı.

Ağustosta çelik ürünleri ihracatı yıllık bazda miktar açısından yüzde 8,1 artarak 1,3 milyon tona yükseldi. İhracat değeri ise yüzde 12,7 artışla 930,3 milyon dolar olarak kaydedildi.

Ocak-ağustos döneminde çelik ürünleri ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre miktar bakımından yüzde 3,1 artarak 10,3 milyon tona, değer bakımından yüzde 2,9 yükselerek 7 milyar dolara ulaştı.

Çelik ürünleri ithalatı ağustosta yıllık bazda miktar açısından yüzde 8,4 azalarak 1,4 milyon tona, değer açısından yüzde 1,4 düşüşle 1,1 milyar dolara geriledi.

Yılın ilk 8 ayında ithalat miktarı yüzde 3,7 azalarak 12,2 milyon ton olurken, ithalat değeri yüzde 4,5 düşüşle 8,5 milyar dolar olarak gerçekleşti. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 77 seviyesinden yüzde 83'e yükseldi.

Güney Amerika'ya çelik ihracatı yüzde 67 arttı

TÇÜD Genel Sekreteri Veysel Yayan, ocak-ağustos döneminde ham çelik üretiminin 26,6 milyon tona ulaşmasıyla kapasite kullanım oranının yüzde 60,6'dan yüzde 64,7'ye çıktığını belirtti.

Yayan, yılın ilk 8 ayında nihai mamul tüketiminin yüzde 3,3 artarak 26,6 milyon tona yükseldiğini bildirerek şu ifadeleri kullandı:

"Temmuzdan sonra ağustos ayında da tüketimde gözlenen düşüş, yıl sonu beklentilerini olumsuz yönde etkiledi. Yılın ilk 8 ayında toplam çelik ürünleri ihracatında artış kaydedilmesine rağmen, ülkemizin en büyük ihracat pazarı olan AB'ye yönelik ihracatımız yüzde 22 geriledi ve ihracatın azalış gösterdiği tek pazar oldu. Güney Amerika'ya yönelik ihracatımızın yüzde 67 artışla 849 bin tona yükselmesi, önümüzdeki dönemde ihracat pazarlarındaki dönüşüm açısından, olumlu bir gelişme olarak ön plana çıktı."

Yayan, ithalattaki gerilemeye rağmen Uzak Doğu Bölgesi'nden gerçekleştirilen toplam çelik ürünleri ithalatının 6,6 milyon ton seviyesinde kaldığını da belirtti.

Yeni dönemde likidite, volatilite ve özsermaye gibi kriterlerin daha fazla öne çıkmasıyla birlikte BIST 100’ün Türkiye ekonomisini yansıtma gücü ve şirketlerin endekse dahil edilme koşulları yeniden gündeme geldi.

“Fiyatı şişmiş hisselerin endekse girme şansı kalmadı”

CNBCE.com’a değerlendirmelerde bulunan Stratejist Tuncay Turşucu, BIST 100 endeksinin uzun süredir Türkiye ekonomisini yansıtma özelliğinden uzaklaştığını ve gösterge niteliğinin zayıfladığını düşündüğünü söyledi.

Turşucu, endeksten çıkan bazı şirketlerin fiyatlarının bilanço büyüklüklerinden koparak rasyonel olmayan seviyelere ulaştığını savunurken, bunların yerine enerji, çimento, gayrimenkul yatırım ortaklığı, sigorta ve demir çelik gibi sektörlerden uzun süredir borsada işlem gören şirketlerin dahil edildiğine dikkat çekti.

Yeni düzenlemelerle birlikte yalnızca işlem hacmi ve piyasa değeri yüksek olmanın endekse girmek için yeterli olmayacağını belirten Turşucu, şirketlerin mali yapısı ve piyasa davranışlarının daha fazla önem kazanacağını ifade etti.

Endeksin gösterge niteliği güçlenebilir

Turşucu’ya göre yapılan değişiklikler, BIST 100’ün Türkiye ekonomisini daha doğru yansıtan bir gösterge haline gelmesine katkı sağlayabilir.

Son dönemde bazı hisselerde görülen sert fiyat hareketlerine değinen Turşucu, yapay fiyat oluşumu ve piyasa bozucu işlemlere yönelik alınacak tedbirlerin yeterince caydırıcı olması halinde daha sağlıklı ve rasyonel bir piyasa yapısının oluşabileceğini belirtti.

Endekse giren sektörler tek başına belirleyici olmayacak

Turşucu, BIST 100’de yapılan değişikliklerin önümüzdeki dönemde hangi sektörlerin öne çıkacağını tek başına belirlemeyeceğine dikkat çekti.

Şirketlerin faaliyet performansı, büyüme hızı ve kârlılık görünümünün uzun vadeli fiyatlamalar açısından daha önemli olduğunu ifade eden Turşucu, endeks dışında kalan bir şirketin de güçlü faaliyet sonuçları göstermesi halinde uzun vadede pozitif ayrışabileceğini söyledi.

Geri alım açıklayan şirketlere ilgi artabilir

Turşucu, son gelişmelerin ardından yatırımcı tercihlerinde de değişim yaşanabileceğini belirterek, ortak satışı bulunmayan ve hisse geri alım programı açıklayan şirketlerin daha fazla ilgi görebileceğini değerlendirdi.

Uzun yıllardır borsada işlem gören, faaliyet geçmişi güçlü büyük şirketlerin de yatırımcıların daha fazla dikkatini çekebileceğini belirtti.

Endeksteki düşüş için “normalleşme” değerlendirmesi

Turşucu, PMI, sanayi üretimi, büyüme verileri, maliyet enflasyonu ve bilançolardaki zayıflığa rağmen BIST 100 endeksinin 2026 yılında 15 bin 204 puanla rekor kırmasının ekonomik görünümle uyumsuz olduğunu savundu.

Endeksi yukarı taşıyan sınırlı sayıdaki hissenin yeni düzenlemelerle endeksten çıkarılması sonrasında endekste görülebilecek zayıflığın şaşırtıcı olmayacağını ifade eden Turşucu, mevcut düşüşün ekonomik verilerle daha uyumlu seviyelere doğru bir normalleşme olarak da değerlendirilebileceğini söyledi.

Turşucu, önümüzdeki dönemde ekonomide toparlanma, enflasyondaki gerileme ve faizlerdeki düşüş gibi gelişmelerin BIST 100 ve şirketlerin performansı açısından daha belirleyici olacağını ifade etti.

Buna göre, genel devlet açığı geçen yıl 600 milyar 427 milyon lira olarak tahmin edildi ve bir önceki yıl yüzde 3,4 olan genel devlet açığının GSYH'ye oranı yüzde 0,9'a geriledi.

Merkezi devlet alt sektörü 2025 yılında açık, mahalli idareler ve sosyal güvenlik kurumları alt sektörleri fazla verdi. Genel devlet konsolide brüt borç stokunun GSYH'ye oranı ise 2025 yılında yüzde 23,7'ye yükseldi.

Harcamaların GSYH içindeki payı azaldı

Genel devlet toplam gelirleri 21 trilyon 429 milyar 677 milyon liraya yükselirken, gelirlerin GSYH içindeki payı yüzde 33,9'a çıktı.

Genel devlet toplam harcamaları geçen yıl 22 trilyon 30 milyar 104 milyon lira olurken, harcamaların GSYH içindeki payı yüzde 34,8'e düştü.

Toplam vergi ve sosyal katkı gelirleri 2025'te 17 trilyon 4 milyar 170 milyon liraya ulaştı.

Üretim ve ithalat üzerindeki vergilerin toplam vergi ve sosyal katkı gelirleri içindeki payı 2024'te yüzde 46,6 iken 2025'te yüzde 44,5'e geriledi.

Gelir ve servetler üzerindeki cari vergilerin payı yüzde 28,3'e yükselirken, net sosyal katkıların payı ise yüzde 27,1'e düştü. Sermaye vergilerinin payı yüzde 0,1 ile aynı seviyede kaldı.

Eşik değer olan 50'nin üzerinde ölçülen rakamların sektörde iyileşmeye işaret ettiği anket sonuçlarına göre, ağustosta 48,1 olan manşet PMI eylülde 47,9'a geriledi.

Endeks, imalat sektörünün faaliyet koşullarında ılımlı yavaşlamanın sürdüğüne işaret etti.

Orta Doğu'daki savaşın yol açtığı belirsizlikler, eylül ayında da talep koşullarını olumsuz etkilemeye devam etti. Buna bağlı olarak toplam yeni siparişlerdeki azalış sürerken, düşüş ağustos ayına kıyasla hafifçe belirginleşti. Uluslararası talebin zayıf seyrini korumasıyla yeni ihracat siparişleri de geriledi.

Zorlu piyasa koşulları ve yeni siparişlerdeki zayıflık nedeniyle imalatçılar üretimlerini üst üste dördüncü ay azalttı.

Öte yandan, Orta Doğu'daki savaş nedeniyle yükselen yakıt, petrol ve taşımacılık maliyetleri ile ham madde fiyatlarındaki artış, imalatçıların maliyetleri üzerindeki baskıyı artırdı. Girdi maliyetleri enflasyonu eylülde son dört ayın en yüksek düzeyine çıktı.

Firmaların artan maliyetlerini müşterilerine yansıtmasıyla nihai ürün fiyatları enflasyonu da dört aylık zirveye ulaştı.

Anket katılımcıları, fiyat artışlarının tedarikçi performansını olumsuz etkilediğini bildirdi. Deniz taşımacılığındaki gecikmeler ve malzeme eksiklikleri de tedarikçilerin teslimat sürelerinin uzamaya devam etmesinde etkili oldu.

Eylül ayında yeni siparişlerini artıran tek sektör gıda ürünleri oldu

Rapora göre, Türk imalat sektörünün genelinde üretim ve talep koşullarındaki zayıflık sürdü.

Anket kapsamında izlenen 10 sektörden 9'unda üretim azalırken, bunun tek istisnası son 7 ayda ilk kez üretimini artıran gıda ürünleri sektörü oldu. Üretimdeki en belirgin yavaşlama ise ağustos ayında olduğu gibi kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler sektöründe kaydedildi.

Eylül ayında yeni siparişlerini artıran tek sektör de gıda ürünleri olurken, yeni siparişlerdeki en sert daralma ağaç ve kağıt ürünleri sektöründe gerçekleşti.

Yeni ihracat siparişlerinde ise daha olumlu bir tablo ortaya çıktı. Gıda ürünleri sektörünün yanı sıra kara ve deniz taşıtları sektörü de yeni ihracat siparişlerinde artış kaydetti.

Yeni siparişler ve üretimdeki zayıf seyir, imalatçıların istihdam kararlarına da yansıdı. Ağustos ayında olduğu gibi eylülde de takip edilen 10 sektörden yalnızca ikisinde istihdam artışı görüldü.

Kara ve deniz taşıtları üreticileri üst üste beşinci ay çalışan sayısını artırırken, elektrikli ve elektronik ürünler sektöründe istihdam son üç ayda ikinci kez yükseldi. İstihdamdaki en belirgin daralma ise ağaç ve kağıt ürünleri sektöründe yaşandı.

Ağustosta tüm sektörlerde gerileyen satın alma faaliyetleri, eylülde üç sektörde artış gösterdi. En belirgin yükseliş, üretim gereksinimlerindeki artışa bağlı olarak girdi alımlarında güçlü genişleme kaydedilen gıda ürünleri sektöründe gerçekleşti.

Gıda ürünleri sektörünün girdi talebindeki artış, tedarikçilerin teslimat sürelerinin uzamasında etkili oldu. Bununla birlikte, sektörlerin büyük bölümü eylülde girdilerini daha hızlı temin edebildi. Elektrikli ve elektronik ürünler sektöründe ise teslimat süreleri bir yılı aşkın sürenin ardından ilk kez kısaldı.

Eylül ayında girdi maliyetlerindeki keskin artışlar sektörlerin genelinde etkisini sürdürdü. En yüksek girdi maliyetleri enflasyonu kara ve deniz taşıtları sektöründe kaydedilirken, en ılımlı artış ağaç ve kağıt ürünleri sektöründe gerçekleşti.

Artan girdi maliyetleri nihai ürün fiyatlarına da yansıdı. Sektörlerin çoğunluğunda satış fiyatları enflasyonu ivme kazanırken, en çok fiyat artışı ana metal sanayi sektöründe görüldü. Giyim ve deri ürünlerinde ise satış fiyatlarındaki artış diğer sektörlere kıyasla sınırlı kaldı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, Orta Doğu'daki savaş devam ederken, Türk imalatçıları eylül ayında da bu durumun etkilerini hissetmeye devam ettiğini belirtti.

Harker, şunları kaydetti:

"Üçüncü çeyrek boyunca görünüm önemli bir değişim göstermedi ve jeopolitik koşullara ilişkin belirsizlik sektörde büyümeyi sınırlamayı sürdürdü. Bununla birlikte, PMI'ın üçüncü çeyrek ortalamasının ikinci çeyreğin hafif üzerinde olması toparlanmaya yönelik bazı temkinli sinyaller verdi."

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 79,08 puan ve yüzde 0,66 artışla 12.026,26 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 1,18 artarken, holding endeksi yüzde 0,30 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran banka, en çok gerileyen yüzde 7,84 ile finansal kiralama faktoring oldu.

ABD'de ekonomik verilerden alınan sinyaller ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artışlarını erteleyeceği beklentisini güçlendirmesine karşın, küresel piyasalarda karışık bir seyir izleniyor.

Öte yandan yurt içinde ise Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ tarafından kurulan ve tasfiye sürecindeki fonlarda, mutabakatı tamamlanmış tüm katılma payı sahiplerine tasfiye sonucunda hak kazanacakları ödemeye mahsuben ara ödeme yapılmasına karar verdi.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi PMI başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.200 ve 12.300 puanın direnç, 11.900 ve 11.800 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Verilere göre üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 633,4 ile limonda gerçekleşti. Limonu yüzde 339,1 ile kuru incir, yüzde 337,8 ile havuç, yüzde 237,9 ile elma ve yüzde 228,3 ile maydanoz takip etti.

Üreticide 7 liradan satılan limonun market fiyatı 51 lira 34 kuruş olurken, kuru incir üreticide 130 lira, markette 570 lira 77 kuruştan satıldı. Havuç üreticide 11 liradan, markette 48 lira 16 kuruştan; elma üreticide 21 lira 66 kuruştan, markette 73 lira 20 kuruştan satışa sunuldu. Maydanozun fiyatı ise üreticide 7 lira 66 kuruş, markette 25 lira 14 kuruş olarak kaydedildi.

Böylece limon markette üretici fiyatının 7,3 katına satılırken, bu oran kuru incir ve havuçta 4,4 kat, elmada 3,4 kat, maydanozda ise 3,3 kat olarak gerçekleşti.

Markette 25 ürünün fiyatı arttı

TZOB'un takip ettiği 36 ürünün 25'inde eylül ayında market fiyatları yükselirken, 11 üründe düşüş yaşandı.

Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 26 ile patlıcan oldu. Patlıcanı yüzde 21,1 ile kırmızı mercimek, yüzde 18,5 ile sivri biber, yüzde 16,4 ile yeşil mercimek ve Antep fıstığı izledi.

En yüksek market fiyatı düşüşü ise yüzde 39,5 ile limonda gerçekleşti. Yeşil soğanın fiyatı yüzde 33,4, kuru soğanın yüzde 21, elmanın yüzde 18,3 ve mısırözü yağının yüzde 14,3 geriledi.

Üretici tarafında takip edilen 28 ürünün 16'sında fiyat artarken, 11'inde düşüş görüldü. Bir ürünün fiyatında ise değişiklik olmadı.

Üreticide en yüksek fiyat artışı yüzde 62,5 ile kuru fasulyede kaydedildi. Kuru fasulyeyi yüzde 23,3 ile patlıcan, yüzde 15,5 ile elma, yüzde 13,1 ile kabak ve yüzde 12,1 ile yeşil mercimek takip etti.

En fazla fiyat düşüşü ise yüzde 48 ile kuru incirde yaşandı. Kuru incirin ardından limonda yüzde 30, patateste yüzde 20,7, kuru soğanda yüzde 14,1 ve kuru üzümde yüzde 13,6 düşüş gerçekleşti.

TZOB, kuru incirde TARİŞ'in alım fiyatını henüz açıklamamasının piyasa fiyatlarının geçen sezon seviyelerinin altında oluşmasına neden olduğunu belirtti. Üretici fiyatlarının 130 liraya kadar gerilediği, üreticilerin ise TMO'nun alım fiyatını açıklayarak piyasaya müdahil olmasını beklediği aktarıldı.

Limonda hasadın sürmesi ve geçen yıldan depolarda kalan ürünlerin piyasaya sunulmasıyla arzın arttığı ve fiyatların gerilediği belirtildi. Patates ve kuru soğanda da devam eden hasat nedeniyle artan arzın fiyatlarda düşüşe yol açtığı ifade edildi.

Patlıcan ve kabakta olumsuz hava koşulları ile tarladan seraya geçiş döneminde arzın azalmasının fiyatları yükselttiği, kuru fasulye ve elmada ise hasadın yeni başlamasıyla üretici fiyatlarında artış görüldüğü bildirildi.

Tarımsal girdi maliyetlerinde de yükseliş kaydedildi. Eylülde bir önceki aya göre DAP gübresi yüzde 9,9, ÜRE gübresi yüzde 6,7, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 6,6, amonyum nitrat gübresi yüzde 6,3 ve amonyum sülfat gübresi yüzde 1,4 arttı.

Yıllık bazda amonyum nitrat gübresindeki artış yüzde 69,2 olurken, amonyum sülfat gübresi yüzde 55,6, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 38,6, DAP gübresi yüzde 35,9 ve ÜRE gübresi yüzde 13,7 yükseldi.

Eylülde süt yemi bir önceki aya göre yüzde 4,4, besi yemi yüzde 4,2 zamlandı. Her iki yem türünde yıllık fiyat artışı yüzde 31,8 olarak gerçekleşti. Elektrik fiyatları yıllık yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,7 yükselirken, mazot fiyatındaki artış aylık yüzde 12,8, yıllık yüzde 70,7 oldu.

SPK açıklamasına göre hesaplar, her bir fon için ayrı ayrı olmak üzere Birleşik Fon Bankası nezdinde Tasarruf Mevduat Sigorta Fonu (TMSF) adına açıldı.

İade edilen tutarlar ilgili fona aktarılacak

İsteğe bağlı olarak yatırılan tutarlar yalnızca ilgili fonun tasfiye malvarlığına dahil edilecek. Bu tutarlar başka bir fon veya hesaba aktarılamayacak.

İade edilen tutarlar, tasfiye kapsamında ilgili fonun katılma payı sahiplerine yapılacak ödemelerde kullanılmak üzere tasfiye ile görevlendirilen T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Türkiye İş Bankası A.Ş.’ye aktarılacak.

Genel Hisse İade Hesabı da açıldı

SPK ayrıca borsada işlem gören ortaklıkların paylarının alım satımı ve benzeri işlemler nedeniyle elde ettikleri fahiş kârları geri ödemek isteyenler için de ayrı bir hesap açıldığını bildirdi.

Bu kapsamda Birleşik Fon Bankası nezdinde TMSF adına “Genel Hisse İade Hesabı” oluşturuldu.

SPK’nın 30 Eylül 2026 tarihli ve 64/1770 sayılı kararı doğrultusunda, 17 Eylül 2026 tarihli Kurul kararıyla güncellenen tasfiye listesinde yer alan fonlar için uygulanacak sıralama ve işlem esasları belirlendi.

Tasfiyede öncelik para piyasası fonlarında

SPK kararına göre tasfiye işlemlerine öncelikle unvanında “para piyasası” ibaresi bulunan yatırım fonlarından başlanacak.

Bu fonlarda tasfiye sırası yatırımcı sayısına göre belirlenecek. Yatırımcı sayısı en yüksek olan fondan başlanarak yatırımcı sayısı daha düşük fonlara doğru tasfiye işlemleri yürütülecek.

Tasfiye dışındaki fonlar yeniden işleme açılabilecek

Tasfiye sürecinin tamamlanmasının ardından, tasfiye kapsamında bulunmayan ancak SPK’nın 17 Eylül 2026 tarihli kararları uyarınca TEFAS ve TEFAS dışı dağıtım kanallarında alım ve satıma kapatılan fonların yeniden işleme açılabilmesinin önü açıldı.

Söz konusu fonlar, tüm dağıtım kanallarında alım ve/veya satım yönünde eş zamanlı olarak yeniden işleme açılabilecek.

Tarihi portföy yönetim şirketleri belirleyecek

Fonların yeniden işleme açılacağı tarih ile katılma paylarının alım ve satım esasları, fonların portföy yapıları, likidite durumu, piyasa koşulları ve yatırımcıların menfaatleri dikkate alınarak ilgili kurucu portföy yönetim şirketi tarafından belirlenecek.

Şirket tarafından Kamuyu Aydınlatma Platformu'na (KAP) yapılan açıklamaya göre, sözleşmeler Uzun Menzilli Hava Savunma Sistemleri'nin devam eden seri üretim projelerini kapsıyor.

Yeni iş ilişkisinin 1 Ekim 2026 itibarıyla başladığı belirtilirken, sözleşmelerin şirketin cirosuna olumlu etkisinin olacağı bildirildi.

ASELSAN'ın KAP açıklamasında şu ifadeler yer aldı:

"ASELSAN ile Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı arasında Uzun Menzilli Hava Savunma Sistemlerinin devam eden seri üretim projeleri kapsamında toplam tutarı 1.008.500.000 Avro olan ilave sözleşmeler imzalanmıştır."

441,6 milyon dolarlık teminat mektubu

Otokar, sözleşme kapsamındaki yükümlülükleri ve tahsil edeceği avansın teminatı olarak müşteriye toplam 441 milyon 624 bin 108 dolar tutarında teminat mektubu sağlayacak.

Teslimatlar 2027'de başlayacak

Sözleşme kapsamındaki araç teslimatlarının 2027 yılından itibaren başlaması ve partiler halinde 3 yıl içinde tamamlanması planlanıyor.

Sözleşmenin toplam 7 yıl boyunca yürürlükte kalacağı bildirildi.

Ekim vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışına göre yüzde 0,22 artarak 15.311,00 puandan işlem görüyor.

ABD'de ekonomik verilerden alınan sinyaller ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artışlarını erteleyeceği beklentisini güçlendirmesine karşın, küresel piyasalarda karışık bir seyir izleniyor.

Öte yandan yurt içinde ise Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ tarafından kurulan ve tasfiye sürecindeki fonlarda, mutabakatı tamamlanmış tüm katılma payı sahiplerine tasfiye sonucunda hak kazanacakları ödemeye mahsuben ara ödeme yapılmasına karar verdi.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, imalat sanayi PMI, yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi PMI başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 15.400 ve 15.500 puanın direnç, 15.200 ve 15.100 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Yılmaz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada fonların tasfiye sürecine yönelik yol haritasının belirlendiğini ve ilgili kurumların kendi görev alanları kapsamında koordinasyon içinde somut adımlar attığını belirtti. 

BDDK ve SPK'nın aldığı kararlara dikkat çekti

Yılmaz, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ile Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından süreç kapsamında önemli kararların alındığını ve bunların kamuoyuyla paylaşıldığını ifade etti. 

Tasfiye sürecine ilişkin daha önce Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada da yatırımcıların haklarının korunması ve ödemelerin adil, sağlıklı ve mümkün olan en kısa sürede gerçekleştirilmesinin öncelikler arasında olduğu bildirilmişti. İletişim Başkanlığı

Sorunlu fonlar için özel hesaplar açıldı

Yılmaz, TMSF bünyesinde haksız kazançların iadesi amacıyla sorunlu her fon için özel hesapların açıldığını bildirdi.

Adli süreçlerin devam ettiğini belirten Yılmaz, Devlet Denetleme Kurulu'nun da görevlendirildiğini ve çalışmalarına başladığını kaydetti. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı da DDK'nın son dönemdeki yatırım fonu işlemlerini kapsayan inceleme ve denetim sürecini başlattığını açıklamıştı. 

Fon Koordinasyon Kurulu ikinci kez toplanacak

Yılmaz'ın başkanlığındaki Fon Koordinasyon Kurulu, ikinci toplantısını 2 Ekim sabahı gerçekleştirecek. Yılmaz, kurumların kendi görev alanlarında attıkları adımlara ilişkin kamuoyunu bilgilendirdiğini belirterek dezenformasyonlara itibar edilmemesi çağrısında bulundu. 

Sürecin hukuk kuralları ve vatandaşların hassasiyetleri çerçevesinde yönetileceğini ifade eden Yılmaz, temel yaklaşımın kamu ile yatırımcıların haklarının korunması olduğunu belirtti.

Yılmaz ayrıca Türkiye ekonomisinin temelleri ile sermaye piyasalarının yapısının sağlam olduğunu ve sistemik risk bulunmadığını ifade etti. Fon piyasasının sınırlı bir bölümünde yaşanan sorunların çözülmesiyle sermaye piyasalarının daha güçlü şekilde yoluna devam edeceğini kaydetti. Bu değerlendirme Yılmaz'ın açıklamasını yansıtmaktadır.

Fed'in enflasyon göstergesi olarak yakından takip ettiği, gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ise ağustosta aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda yüzde 3 arttı.

Piyasa beklentileri çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksinin aylık yüzde 0,3 ve yıllık yüzde 3,3 artması yönündeydi. Endeks temmuzda aylık yüzde 0,1, yıllık yüzde 3 artmıştı.

Ülkede kişisel tüketim harcamaları ağustosta aylık bazda yüzde 0,9 ile beklentilerin üzerinde artarken, kişisel gelirler ise yüzde 0,2 ile beklentilerin altında yükseldi. ABD'de özel sektör istihdamı eylülde 90 bin kişi artarak piyasa beklentilerini aştı.

Analistler, ABD'den gelen son verilerin piyasalarda Fed'in politikasında "yumuşak iniş" yapabileceğine dair senaryoyu tekrar güçlendirdiğini belirtti.

ABD'de enflasyon tarafında aşağı yönlü bir hareket olduğunu, diğer taraftan ülke ekonomisinin hala dirençli olduğunu ifade eden analistler, Fed'in yakın zamanda faiz artırmak zorunda kalmayabileceğini söyledi.

Analistler, yarın ABD'de açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin Fed'in politikalarına ilişkin beklentileri şekillendirecek en önemli veri olduğunu kaydetti.

Çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi verisi de Fed'in faiz artırımları konusunda acele etmeyeceğine yönelik iyimser tahminleri destekledi. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in ekim ayında faiz artırımına gideceğine yönelik tahminler yüzde 70 seviyelerinden yüzde 38 seviyelerine geriledi.

Diğer taraftan özellikle ABD'de eylül ayında artan dizel fiyatlarının yansımasının verilerde henüz görülmemesi enflasyonist baskıların azalıp azalmayacağına dair belirsizliklerin devam etmesine neden oluyor.

Düşük gelen enflasyon verisine karşın beklentilerden iyi gelen büyüme ve ADP özel sektör istihdamı verileri uzun vadeli faiz oranlarının yüksek seviyelerde kalacağına dair öngörülerin devam etmesine sebep oluyor. Bu durum da küresel piyasalarda risk iştahını baskılıyor.

Kişisel tüketim harcamalarının beklentileri aşması da ABD ekonomisinin yüksek faiz oranlarına dayanabileceğine dair beklentileri güçlendirdi.

Bu gelişmelerle yüzde 5,31 ile 2007'den bu yana en yüksek seviyeyi gören ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,28'de, yüzde 5,65 ile 2002'den bu yana en yüksek seviyeyi gören ABD'nin 30 yıllık tahvil faizi de yüzde 5,62'de dengelendi.

Fed’in ekim ayında faiz artırım beklentilerinin gerilemesine karşın sonraki toplantılarda bu artırımlara devam edeceğine yönelik beklentiler tahvil faizlerindeki yükselişte etkili oluyor.

Tahvil faizlerindeki yükselişten destek bulan dolar endeksi bugün 101,7 ile 24 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Altının onsu ise yüzde 0,7 artışla 4 bin 184 dolardan işlem görüyor. Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,4 azalışla 96,6 dolara indi.

Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump, eski Fed başkanı Jerome Powell'ın Fed binaları yenileme projesindeki maliyet aşımı nedeniyle Yönetim Kurulu üyeliğinden istifa etmeye zorlanması gerektiğini bildirdi.

Diğer taraftan Beyaz Saray'da enerji yatırımlarına ilişkin duyuru yapan Trump, Güney Kore'nin ABD'deki büyük enerji projelerine 200 milyar dolara kadar yatırım yapmayı planladığını bildirdi.

Trump, dizel ihracatının yasaklanması seçeneğini değerlendirdiğini ancak bunun benzin fiyatları üzerinde olumsuz etkisinin olabileceğini belirtti.

Bu gelişmelerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, enflasyonun beş yılı aşkın bir süredir hedefin üzerinde seyrettiğini belirterek, "İş gücü piyasasındaki gücü korurken enflasyonu hedeflediğimiz seviyeye geri döndürme konusundaki kararlılığımı sürdürüyorum." dedi.

Bu arada Fed, bankaları tabi tuttuğu stres testinin şeffaflığını ve kamuya karşı hesap verebilirliğini artırmak, stres testiyle bağlantılı sermaye gerekliliklerindeki oynaklığı azaltmak amacıyla yaptığı değişiklikleri nihai hale getirdi.

New York borsası dün karışık bir seyir izledi

New York borsası, beklentilerin altında gelen enflasyon verilerine rağmen tahvil piyasasındaki satış baskısıyla günü karışık seyirle tamamladı.

ABD'li çip şirketi Micron Technology'nin bilançosunun beklentilerden iyi gelmesinin ardından şirketin hisseleri piyasa sonrası işlemlerde yüzde 0,6 arttı. ABD'de 30 yıl vadeli mortgage (konut kredisi) için ortalama faiz oranı geçen hafta yüzde 7,3'e çıkarak Kasım 2023'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.

Bu gelişmelerle Dow Jones endeksi yüzde 0,86, S&P 500 endeksi yüzde 0,25 azalırken, Nasdaq endeksi ise yüzde 0,24 değer kazandı.

ABD'de endeks vadeli kontratlar, güne pozitif başladı.

Avrupa borsaları düşüşle kapandı

Avrupa borsaları enerji maliyetlerinde yaşanan artışın enflasyonist endişeleri tetiklemesi ve bunun da tahvil piyasası üzerindeki baskıyı artırmasıyla dün negatif seyretti.

Almanya'da yıllık enflasyon, Orta Doğu'da tırmanan çatışmaların enerji maliyetlerini tetiklemesiyle eylülde beklentileri aşarak yüzde 3,3'e yükseldi ve Aralık 2023'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Söz konusu veriyle birlikte Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) enflasyonu kontrol altına almak için sıkı para politikasına devam edeceğine yönelik öngörüler güç kazandı.

Öte yandan İngiltere'de Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH), yılın ikinci çeyreğinde önceki çeyreğe göre beklentilerin üzerinde yüzde 0,5 arttı. Yıllık bazda ise İngiltere'de GSYH'nin ikinci çeyrekte beklentilerin üzerinde yüzde 1,4 arttığı görüldü.

Bu veriyle birlikte para piyasalarındaki fiyatlamalarda İngiltere Merkez Bankasının (BoE) yüzde 85 ihtimalle faiz artırımına gitmesi tahmin ediliyor.

Söz konusu gelişmelerle, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,29, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,79, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,89 ve İtalya'da FTSE MIB endeksi yüzde 0,84 değer kaybetti.

Avrupa'da endeks vadeli kontratlar, güne negatif başladı.

Asya borsaları pozitif seyrediyor

Asya borsaları, Fed'e ilişkin faiz artırım beklentilerinin gerilemesi ve Micron Technology'nin beklentilerden iyi gelen bilançosunun Japonya ve Güney Kore'deki çip şirketlerinin hisselerini olumlu etkilemesiyle pozitif seyrediyor.

Makroekonomik veri tarafında Japonya'da eylül ayına ilişkin imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) 54,1 seviyesinde gerçekleşerek beklentileri karşıladı.

Güney Kore’nin ihracatı eylülde yıllık bazda yüzde 83,5 artarak beklentileri aştı. Ülkenin ihracatındaki artışta küresel yapay zeka yatırımlarının çip talebini artırmaya devam etmesiyle yarı iletken sevkiyatlarının rekor seviyeye ulaşması etkili oldu.

Bu gelişmelerle, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,9, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 1,2 değer kazandı.

Çin ve Hong Kong piyasalarında bugün tatil nedeniyle işlem yapılmıyor.

Borsa günü düşüşle tamamladı

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,79 değer kaybederek 11.947,18 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,66 değer kaybetti.

Dolar/TL dün günü yatay seyirle 49,0113'ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 49,0360'tan işlem görüyor.

Öte yandan Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ tarafından kurulan ve tasfiye sürecindeki fonlarda, mutabakatı tamamlanmış tüm katılma payı sahiplerine tasfiye sonucunda hak kazanacakları ödemeye mahsuben ara ödeme yapılmasına karar verdi.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, imalat sanayi PMI, yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi PMI başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 11.800 ve 11.700 puanın destek, 12.100 ve 12.200 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler ve gelişmeler şöyle:

10.00 Türkiye, eylül ayı imalat sanayi PMI

10.55 Almanya, eylül ayı imalat sanayi PMI

11.00 Avro Bölgesi, eylül ayı imalat sanayi PMI

11.00 İngiltere'de BoE Başkanı Bailey'in konuşması

11.30 İngiltere, eylül ayı imalat sanayi PMI

12.00 Avro Bölgesi, ağustos ayı işsizlik oranı

14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri

15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları

15.30 ABD, haftalık süregelen işsizlik başvuruları

16.30 Avro Bölgesi'nde ECB Başkanı Lagarde'ın konuşması

16.45 ABD, eylül ayı imalat sanayi PMI

17.00 ABD, eylül ayı ISM imalat sanayi PMI

Düzenlemeyle birlikte ağustos ayında motorinde başlayan kademeli ÖTV uygulamasına benzin de dahil edildi. Böylece benzinde eşel mobil sistemi sona ererken, ÖTV'nin belirlenen tarihlerde aşamalı olarak artırılacağı yeni sisteme geçildi.

95 oktan benzinde ÖTV 7,90 liraya yükseldi

Karara göre, kurşunsuz 95 oktan benzinde litre başına ÖTV 31 Ekim 2026'ya kadar 7,90 lira olarak uygulanacak.

Vergi tutarı 1-30 Kasım döneminde litre başına 11,36 liraya yükselecek. Kademeli artışın bir sonraki aşamasında ise 1 Aralık 2026'dan itibaren ÖTV 14,8277 liraya çıkarılacak.

Düzenleme öncesinde litre başına 4,37 lira olan ÖTV'nin 7,90 liraya yükselmesiyle vergi tutarında 3,53 liralık artış gerçekleşti.

ÖTV'deki artış KDV ile birlikte pompa fiyatlarına yaklaşık 4,23 lira olarak yansıdı.

98 oktan ve üzeri benzinde ÖTV tutarları da değişti

Düzenleme kapsamında 98 oktan ve üzerindeki kurşunsuz benzin türleri için uygulanacak ÖTV tutarları da yeniden belirlendi.

Bu benzin türlerinde litre başına ÖTV 31 Ekim'e kadar 8,90 lira olacak. Vergi tutarı 1-30 Kasım döneminde 12,36 liraya, 1 Aralık 2026'dan itibaren ise 15,5437 liraya çıkarılacak.

Tek sefer yerine kademeli artış uygulanacak

Yeni düzenleme yapılmamış olsaydı mevcut mekanizma kapsamında benzinde litre başına ÖTV'nin 12,48 liraya yükselmesi öngörülüyordu.

Cumhurbaşkanı Kararı ile kademeli sisteme geçilerek ilk aşamada uygulanacak ÖTV tutarı 7,90 lira olarak belirlendi.

Böylece akaryakıt fiyatlarındaki artışın belirli bir bölümünün ÖTV'den karşılanması esasına dayanan eşel mobil sistemi benzinde sona erdi. Motorinin ardından benzinde de ÖTV'nin kademeli olarak artırılacağı sisteme geçilmiş oldu.

Karar yayımlandığı tarihte yürürlüğe girerken, düzenlemenin hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütecek.

Değerli metal, çarşamba günü açıklanan ABD büyüme ve çekirdek kişisel tüketim harcamaları (PCE) verilerinin ardından ons başına yaklaşık 4 bin 200 dolara yükselmişti.

Yeni işlem gününde ise ons altın 4 bin 175 dolar seviyesinde bulunuyor.

Gözler tarım dışı istihdam verisinde

Piyasalarda cuma günü ABD'de açıklanacak tarım dışı istihdam verisi takip ediliyor.

Geçen ay yayımlanan tarım dışı istihdam verisinin beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi, Fed'in faiz artırımına gidebileceğine ilişkin beklentileri gündeme getirmişti.

ABD'de özel sektör istihdamını gösteren ve dün açıklanan ağustos ayı ADP istihdam verisi de tahminlerin üzerinde gerçekleşti.

ABD tahvil getirileri yükseldi

Altın fiyatlarının takip edildiği bir diğer gelişme ABD Hazine tahvili getirilerindeki yükseliş oldu.

ABD'nin 30 yıllık tahvil getirisi yüzde 5,62 seviyesine kadar çıkarak Haziran 2002'den bu yana görülen en yüksek düzeye ulaştı.

Enerji kaynaklı enflasyonun devam edebileceğine ilişkin beklentiler ve ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinden gelen şahin açıklamalar, tahvil getirilerindeki yükselişe eşlik etti.

Petrol fiyatlarında yaşanan gerileme ise yüksek tahvil getirilerinin devam ettiği dönemde altın fiyatlarına destek sağlayan gelişmeler arasında yer aldı.

Nitesh Shah altına ilişkin değerlendirmede bulundu

WisdomTree Emtia ve Makroekonomik Araştırma Başkanı Nitesh Shah, Kitco News'e verdiği röportajda altının görünümüne ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Shah, yükselen faiz oranları, yüksek tahvil getirileri ve daha güçlü ABD dolarının kısa vadede altın açısından önemli engeller olmaya devam ettiğini belirtti.

Shah'a göre tahvil getirilerini yükselten gelişmeler, ilerleyen dönemde altının alternatif bir parasal varlık olarak rolünü güçlendirebilir.

Brent petrolün varil fiyatı 97 dolara doğru çekilerek önceki seansta kaydettiği yükselişin bir bölümünü geri verdi.

Ortadoğu'dan petrol akışlarında görülen toparlanma işaretleri öne çıkarken, ABD ile İran arasındaki müzakerelerde devam eden çıkmaz da takip ediliyor.

Ortadoğu'dan petrol sevkiyatları artıyor

Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı boru hattı kapasitesinin yarısını yeniden faaliyete geçirmesinin ardından Ortadoğu'dan gerçekleştirilen ham petrol sevkiyatları savaş öncesindeki seviyelere yaklaştı.

Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen petrol akışları da günlük 13,2 milyon varile yükseldi.

Bölgedeki enerji akışında görülen toparlanmaya karşın, İran savaşını sona erdirecek kalıcı bir anlaşmanın henüz sağlanmaması nedeniyle gelişmeler izlenmeye devam ediyor.

Tahran ve Washington'ın stratejik su yolunun tam kontrolüne ilişkin açıklamaları da gündemdeki yerini koruyor.

İran ABD'den teklif aldığını açıkladı

İran hükümeti sözcüsü Fatemeh Mohajerani, Tahran'ın Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin ABD'den bir teklif aldığını açıkladı.

Açıklama, Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen petrol akışlarının günlük 13,2 milyon varile yükseldiği dönemde geldi.

OPEC+ toplantısı bekleniyor

Petrol piyasasında bir diğer gündem maddesi OPEC+'ın bu hafta sonu gerçekleştireceği toplantı olacak.

OPEC+'ın toplantıda Kasım ayına yönelik üretim kotalarında değişikliğe gitmemesi bekleniyor.

SPK bülteninde yer alan açıklamaya göre, 7 Eylül 2026 tarihli ve 57/1708 sayılı Kurul kararıyla güncellenen tasfiye listesinde bulunan A1 Capital Portföy Yönetimi AŞ, Bulls Portföy Yönetimi AŞ ve Pardus Portföy Yönetimi AŞ tarafından kurulan fonların tasfiye sürecinde uygulanacak sıra belirlendi.

Tasfiye para piyasası fonlarından başlayacak

Tasfiye işlemlerinde ilk olarak unvanında "para piyasası" ifadesi bulunan yatırım fonlarına öncelik verilecek.

Bu kapsamdaki fonlar yatırımcı sayılarına göre sıralanacak. Yatırımcı sayısı en yüksek olan fondan başlanarak daha az yatırımcısı bulunan fonlara doğru tasfiye işlemleri sürdürülecek.

Alım satıma kapatılan fonlar yeniden işleme açılabilecek

SPK, tasfiye işlemlerinin tamamlanmasının ardından tasfiye kapsamında bulunmayan ancak 17 Eylül 2026 tarihli Kurul kararları doğrultusunda TEFAS ve TEFAS dışındaki dağıtım kanallarında alım satıma kapatılan fonlara ilişkin de karar aldı.

Söz konusu fonlar, tüm dağıtım kanallarında alım ve/veya satım yönünde eş zamanlı olarak yeniden işleme açılabilecek.

Fonların hangi tarihte işleme açılacağı ve katılma paylarının alım satım esasları; portföy yapısı, likidite durumu, piyasa koşulları ve yatırımcı menfaati dikkate alınarak kurucu portföy yönetim şirketi tarafından belirlenecek.

SPK ayrıca tasfiye işlemlerinin tamamlanması için gerekli olması durumunda, tasfiye kapsamında bulunmayan ve 17 Eylül tarihli kararlarla alım satıma kapatılan fonların bu süre beklenmeden tüm dağıtım kanallarında yeniden işleme açılabilmesine karar verdi.

Fon yatırımcılarına 1 milyon TL'ye kadar ara ödeme

Kurulun bir diğer kararı Tera Portföy Yönetimi AŞ, Pusula Portföy Yönetimi AŞ, Atlas Portföy Yönetimi AŞ ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ tarafından kurulan ve tasfiye süreci devam eden fonların yatırımcılarını kapsadı.

SPK, mutabakat işlemleri tamamlanan katılma payı sahiplerine nihai tasfiye sonucunda hak kazanacakları tutara mahsup edilmek üzere ara ödeme yapılmasını kararlaştırdı.

Ara ödemede her yatırımcı için Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından hesaplanacak net yatırım tutarı dikkate alınacak.

Net yatırım tutarı 1 milyon TL'nin altında bulunan yatırımcılara hesaplanan tutarın tamamı ödenecek. Net yatırım tutarı 1 milyon TL veya üzerinde olan yatırımcılara ise en fazla 1 milyon TL ara ödeme yapılacak.

Ara ödeme uygulamasına para piyasası fonlarından başlanacak.

Fon payları nihai tasfiye sırasında iade edilecek

Ara ödeme yapılması sırasında yatırımcılardan katılma paylarının iadesi istenmeyecek.

Katılma paylarının iade işlemleri, nihai tasfiye ödemelerinin gerçekleştirilmesi sırasında yapılacak. Yatırımcıların kalan hakları da nihai tasfiye aşamasında hesaplanacak.

Kurul, Tera Yatırım bünyesinde hukuka aykırı gerçekleştirilen iş ve işlemlerde sorumluluğu tespit edilen 3 kişinin lisanslarının sürekli olarak iptal edilmesini kararlaştırırken, Borlease Otomotiv ve bazı yöneticilerine idari para cezaları uyguladı.

Tera Yatırım'da 3 kişinin lisansı iptal edildi

SPK, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 96. maddesi kapsamında Tera Yatırım Menkul Değerler AŞ bünyesinde gerçekleştirilen hukuka aykırı iş ve işlemlere ilişkin kararını açıkladı.

Kurul tarafından sorumluluğu tespit edilen Emir Münir Sarpyener ve Hakan Gövdere'nin lisanslarının sürekli olarak iptal edilmesine karar verildi. Hayriye Car'ın ise sahip olduğu tüm lisanslar sürekli olarak iptal edildi.

Borlease Otomotiv ve yöneticilerine para cezası

SPK'nın bir diğer yaptırım kararı Borlease Otomotiv AŞ ile şirket yöneticilerini kapsadı.

Borlease Otomotiv'in halka arz fiyatının belirlenmesinde esas alınan varsayımların gerçekleşip gerçekleşmediğine ilişkin raporların gecikmeli yayımlanması, hazırlanmaması veya yayımlanmaması nedeniyle şirket ve sorumlu yöneticiler hakkında idari para cezaları uygulandı.

Kurul, söz konusu işlemlerin VII-128.1 sayılı Pay Tebliği'nin 29. maddesinin beşinci fıkrasına aykırı olduğunu belirledi.

Bu kapsamda Borlease Otomotiv AŞ'ye 739 bin 534,41 TL idari para cezası verildi. Azmi Yalçın ve Sarper Volkan Özten hakkında da ayrı ayrı 739 bin 534,41 TL ceza uygulanmasına karar verildi.

Özgür Cem Hancan, Müge Çetin, Fehmi Sertdemir, Murat Timur ve Murat Şahin'e ise ayrı ayrı 155 bin 567 TL idari para cezası kesildi.

Para cezaları için genel kurulda karar alınacak

Borlease Otomotiv'in yapılacak ilk genel kurul toplantısında, şirkete uygulanan idari para cezasının sorumluluğu bulunan yönetim kurulu üyelerine rücu edilip edilmeyeceği karara bağlanacak.

İlgili yönetim kurulu üyeleri ile bu kişilerle ilişkili taraflar, söz konusu kararın görüşüleceği oylamada oy kullanamayacak.

Bank of America müşterileri, BIST 100 endeksinin değer kaybettiği günü 1,11 milyar TL net satışla tamamladı. Kurum üzerinden gerçekleştirilen işlemlerde en yüksek net alım Tüpraş (TUPRS), en yüksek net satış ise Aselsan (ASELS) hissesinde görüldü.

BofA'nın en çok aldığı hisseler

Bank of America müşterilerinin en yüksek net alımı 463,8 milyon TL ile TUPRS hissesinde gerçekleşti. TUPRS’ı 407,6 milyon TL ile TRALT, 270,5 milyon TL ile EREGL takip etti. 

BofA'nın en çok sattığı hisseler

Bank of America müşterilerinin en yüksek net satışı 989,1 milyon TL ile ASELS hissesinde gerçekleşti. ASELS’i 643,4 milyon TL ile YKBNK ve 539,7 milyon TL ile AKBNK izledi.

Aktif fark verilerine göre günün en yüksek para girişi 177 milyon 46 bin 300 TL ile Aselsan Elektronik Sanayi ve Ticaret (ASELS) hissesinde görüldü. En yüksek para çıkışı ise 159 milyon 802 bin 700 TL ile Türkiye İş Bankası (ISCTR) hissesinde gerçekleşti.

Borsada para girişi olan hisseler

Borsada para çıkışı olan hisseler

Morgan Stanley Metal ve Madencilik Stratejisi Başkanı Amy Gower, güçlü fiziksel talep, merkez bankalarının alımları ve hükümet maliyesine ilişkin endişelerin altın fiyatlarını destekleyebilecek başlıca unsurlar arasında yer aldığını belirtti.

Merkez bankalarından altın alımı sürüyor

Dünya Altın Konseyi verilerine göre merkez bankaları temmuz ayında net 23 metrik ton altın satın aldı. Çin 20 ton, Polonya ise 8 tonluk alım gerçekleştirdi.

Çin’in toplam altın ithalatı yılın ilk sekiz ayında 1.000 metrik tonu aşarken, ithalatın 2017’den bu yana en yüksek yıllık seviyelerden birine doğru ilerlediği belirtildi.

Tahvil getirileri altın üzerinde baskı yaratıyor

Küresel piyasalarda uzun vadeli kamu borcu ve mali sürdürülebilirliğe ilişkin endişeler tahvil getirilerinin yüksek kalmasına neden oluyor. Yüksek tahvil getirileri, faiz getirisi sağlamayan altın açısından baskı unsuru oluşturuyor.

Morgan Stanley’e göre Federal Rezerv’in atabileceği olası adımlar ve enflasyon beklentilerindeki değişimler ise önümüzdeki dönemde altın fiyatlarını destekleyebilir.

Petrol fiyatlarındaki düşüş altını destekleyebilir

Orta Doğu’daki gelişmelerle birlikte petrol arzının artması ve olası bir gerilim azaltma sürecinin petrol fiyatlarını aşağı çekebileceği değerlendiriliyor.

Petrol fiyatlarındaki düşüşün enflasyon beklentilerini sınırlaması ve tahvil getirileri üzerindeki baskıyı azaltması halinde altın fiyatlarının bundan olumlu etkilenebileceği belirtiliyor.

Morgan Stanley, bu görünüm altında 12 aylık perspektifte altını tercih etmeye devam ederken 4.000 dolar seviyesini güçlü bir taban olarak değerlendiriyor.

Eylül ayında 4,5 trilyon TL'lik kayıp

BIST TUM şirketlerinin toplam piyasa değerinde eylül ayında yaklaşık 4,5 trilyon TL’lik kayıp yaşandı.

Dolar bazında bakıldığında ise şirketlerin toplam piyasa değeri eylül ayında yüzde 22,5 geriledi. Böylece dolar bazında Ağustos 2018’den bu yana en sert aylık düşüş görüldü.

Borsa şirketlerinin toplam piyasa değerindeki dolar bazlı kayıp yaklaşık 96 milyar dolar olarak hesaplandı.

BIST 100'de de sert düşüş

Borsa İstanbul’un ana gösterge endeksi BIST 100’de yer alan şirketlerin piyasa değerinde de benzer bir tablo ortaya çıktı.

BIST 100 şirketlerinin toplam piyasa değeri eylül ayında TL bazında yüzde 16 geriledi. Bu düşüş de 2008 yılından bu yana kaydedilen en sert aylık değer kaybı oldu.

BIST 100 şirketlerinde eylül ayında dolar bazındaki toplam değer kaybı ise yaklaşık 27 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Karar kapsamında Destek Yatırım Bankası, Hedef Yatırım Bankası ve Tera Yatırım Bankası’ndaki belirli paylara ilişkin temettü dışındaki ortaklık hakları TMSF tarafından kullanılacak. Destek Finans Faktoring ve Tera Finans Faktoring tarafında da pay sahipliği ve yönetim yapısına yönelik kararlar alındı.

Destek Yatırım Bankası için TMSF kararı

Destek Yatırım Bankası’nda nitelikli pay sahibi Altunç Kumova tarafından kontrol edilen Destek Finans Faktoring’in yüzde 99,99 oranındaki paylarına ilişkin temettü dışındaki ortaklık haklarının TMSF tarafından kullanılması kararlaştırıldı.

Hedef Yatırım Bankası'nda ortaklık hakları TMSF'ye geçti

Hedef Yatırım Bankası’nda Sibel Gökalp’in yüzde 10, Namık Kemal Gökalp’in yüzde 10, Hedef Holding’in yüzde 41 ve Hedef Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı’nın yüzde 30 oranındaki paylarına ilişkin temettü dışındaki ortaklık hakları TMSF’ye bırakıldı.

Tera Yatırım Bankası'nda yüzde 95'lik pay için karar

Tera Yatırım Bankası’nda Emre Tezmen’in yüzde 95 ve Oğuz Tezmen’in yüzde 0,01 oranındaki paylarına ilişkin temettü dışındaki ortaklık haklarının da TMSF tarafından kullanılması kararlaştırıldı.

BDDK ayrıca bazı faktoring şirketlerindeki payların 6 ay içinde uygun kişi veya kuruluşlara devredilmesini istedi.

Bankacılık endeksi yüzde 4,58, holding endeksi yüzde 3,42 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında tek kazandıran yüzde 0,16 ile spor, en fazla kaybettiren ise yüzde 8,45 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalar, ABD'de ağustos ayına ilişkin kişisel tüketim harcamalarının (PCE) beklentilerin altında kalmasıyla ABD Merkez Bankasının (Fed) ekim ayında faiz artıracağına yönelik beklentilerin zayıflamasından destek bularak pozitif seyrediyor.

Yurt içinde ise Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, bankacılık endeksi öncülüğünde genele yayılan satışlarla 12.000 puanın altına geriledi.

Analistler, yarın yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 11.800 ve 11.700 puanın destek, 12.100 ve 12.200 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

BIST 100’de en çok yükselen hisseler

ALTNY: %9,93

GRSEL: %7,98

BERA: %6,75

PASEU: %6,47

IZENR: %6,14

BIST 100’de en çok düşen hisseler

GENIL: %-10,00

KUYAS: %-10,00

DSTKF: %-9,98

ASTOR: %-9,97

EUPWR: %-9,97

Açıklanan takvim kapsamında temmuz ayında 606,8 milyar TL, ağustos ayında 627 milyar TL ve eylül ayında 304,2 milyar TL tutarında iç borçlanma öngörülüyor.

Aylık borçlanma tutarları açıklandı

Hazine'nin üç aylık stratejisine göre temmuz ayında 638,7 milyar TL'lik iç borç servisine karşılık 606,8 milyar TL borçlanma yapılması planlandı. Bu tutarın 256,8 milyar TL'sinin piyasadan, 330 milyar TL'sinin doğrudan satışlardan ve 20 milyar TL'sinin kamuya satışlardan karşılanması öngörüldü.

Ağustos ayı için 597,1 milyar TL tutarında iç borç servisi ve 627 milyar TL iç borçlanma hedefi belirlendi. Borçlanmanın 378 milyar TL'sinin piyasadan, 210 milyar TL'sinin doğrudan satışlardan, kalan 39 milyar TL'sinin ise kamuya satışlardan oluşması planlandı.

Eylül ayında ise 264,5 milyar TL'lik iç borç servisine karşılık 304,2 milyar TL borçlanma yapılması öngörüldü. Bu kapsamda piyasadan 254,2 milyar TL, doğrudan satışlardan 10 milyar TL ve kamuya satışlardan 40 milyar TL finansman sağlanması hedeflendi.

Üç ayda 16 tahvil ihalesi düzenlenecek

Bakanlığın açıkladığı borçlanma programında, temmuz-eylül döneminde toplam 16 tahvil ihalesinin gerçekleştirilmesi öngörüldü. Aynı süreçte 3 hazine bonosu ihracı ile 6 kira sertifikasının doğrudan satışının yapılması planlandı.

Hazine'nin üç aylık ödeme takvimine göre temmuz ayında 703,8 milyar TL, ağustos ayında 645,5 milyar TL ve eylül ayında 306,5 milyar TL tutarında ödeme yapılması öngörüldü.

Söz konusu dönemde gerçekleştirilecek toplam ödemelerin 155,4 milyar TL'lik bölümünün dış borç servisinden oluşacağı bildirildi.

Türkiye'de gram altın ise ons tarafındaki sert satışa rağmen dolar/TL'nin desteğiyle 6.500 TL'nin üzerinde kalmayı başardı. Ons altındaki dalgalanma ve kurdaki hareket, gram altının bundan sonraki yönü açısından da belirleyici olacak.

Altın yatırımcılarının en çok merak ettiği soru ise sert düşüşün sona erip ermediği ve gram altının yeniden yükselişe geçip geçmeyeceği oldu.

Gram altın ne olacak?

Gram altının yönünü iki temel değişken belirliyor: Ons altının dolar cinsinden fiyatı ve dolar/TL kuru. Bu nedenle ons altında yaşanan her düşüş gram altına aynı oranda yansımıyor.

Ons altındaki gerilemenin dolar/TL'deki yükselişle dengelenmesi halinde gram altın daha sınırlı düşebiliyor, hatta bazı dönemlerde ons düşerken gram altın yükselebiliyor. Ons altın ile dolar/TL arasındaki bu ilişkinin nasıl çalıştığını “Ons altın düşerken gram altın neden yükselir?” başlıklı analizimizde örnek hesaplamalarla ele almıştık.

Kısa vadede gram altında 6.500 TL çevresi psikolojik eşik olarak takip edilirken, yukarı yönlü hareketin güçlenmesi açısından ons altındaki toparlanmanın devam edip etmeyeceği önem taşıyor.

Ons altın yükselecek mi?

Güncel piyasa analizlerinde ons altında birbirine yakın teknik seviyelerin öne çıkması dikkat çekiyor. Kısa vadede 4.200 dolar ilk önemli eşik olarak izlenirken, 4.200-4.250 dolar aralığı güçlü direnç bölgesi olarak öne çıkıyor.

Ons altının 4.200 dolar üzerinde kalıcılık sağlaması halinde 4.230-4.250 dolar bandına doğru hareket güç kazanabilir. Bu bölgenin aşılması durumunda 4.280 dolar ve ardından 4.300 dolar seviyeleri gündeme gelebilir.

Buna karşılık teknik görünüm, haftanın başındaki sert düşüşün ardından risklerin tamamen ortadan kalktığına henüz işaret etmiyor. Aşağı yönlü hareketlerde 4.180-4.140 dolar bölgesi ilk önemli destek alanı olarak takip ediliyor. Bu bölgenin kaybedilmesi durumunda 4.110-4.100 dolar bandı yeniden test edilebilir.

Gram altın nasıl hesaplanıyor?

Gram altının teorik fiyatı ons altın ile dolar/TL'nin birlikte hareketine bağlı olarak değişiyor. Bir ons altının yaklaşık 31,10 grama karşılık gelmesi nedeniyle teorik gram altın fiyatı, ons fiyatının dolar/TL ile çarpılıp 31,10'a bölünmesiyle hesaplanabiliyor.

Gram altın hesaplama formülünü ve ons fiyatındaki değişimin gram altına nasıl yansıdığını “Ons altın nedir, gram altın nasıl hesaplanır?” rehberimizde ayrıntılı olarak anlattık.

Bu ilişki nedeniyle ons altının tek başına izlenmesi gram altının yönünü anlamak için yeterli olmuyor.

Dolar yükselirse gram altın ne olur?

Gram altın açısından ikinci önemli değişken dolar/TL. Ons altın değişmese bile dolar/TL'deki yükseliş teorik gram altın fiyatını yukarı taşıyor. Ons ve dolar/TL'nin aynı anda yükseldiği dönemlerde ise gram altın iki taraftan birden destek alabiliyor.

Buna karşılık ons düşerken dolar/TL yükseliyorsa gram altının yönünü iki varlıktaki hareketin büyüklüğü belirliyor. “Dolar yükselirse altın ne olur?” sorusunun farklı senaryolardaki yanıtlarını daha önce ayrıntılı olarak incelemiştik.

Altın neden düştü?

Altın fiyatlarında haftanın başında yaşanan sert satışta ABD tahvil faizlerinin seyri ve Fed'in para politikasına ilişkin beklentiler etkili oldu. Yüksek tahvil getirileri faiz getirisi bulunmayan altının alternatif maliyetini artırırken, faizlerin daha uzun süre yüksek kalabileceğine yönelik beklentiler de değerli metal üzerinde baskı oluşturdu.

Ardından ABD tahvil faizlerindeki geri çekilme ve Fed'in atacağı adımlara ilişkin beklentilerin yeniden fiyatlanması 4.100 dolar çevresinden tepki alımlarını destekledi.

ABD'den gelen son ekonomik veriler ise karışık bir görünüm ortaya koydu. İstihdam ve büyüme verileri güçlü seyrederken enflasyon göstergelerinin beklentilerin altında kalması Fed'in bundan sonraki faiz adımlarına ilişkin beklentileri yeniden gündeme taşıdı.

Altın fiyatları ne olacak?

Kısa vadede ons altında 4.200-4.250 dolar bandı, toparlanmanın güç kazanıp kazanmayacağını gösterecek en önemli bölgelerden biri olarak öne çıkıyor.

4.250 doların aşılması halinde 4.280-4.300 dolar bölgesine doğru hareket alanı açılabilir. Buna karşılık 4.140 doların altındaki fiyatlamalar 4.100 dolar desteğinin yeniden gündeme gelmesine neden olabilir.

Gram altında ise yalnızca ons fiyatı değil, dolar/TL'nin seyri de belirleyici olacak. Ons altındaki toparlanmanın devam etmesi ve kurun yüksek seviyelerini koruması gram altını destekleyebilir. Ons altında yeni bir satış dalgası yaşanması halinde ise gram altındaki hareketin büyüklüğünü dolar/TL'nin seyri belirleyecek.

Bu nedenle altın yatırımcıları açısından önümüzdeki süreçte ons altında 4.200-4.250 dolar direnç bölgesi ile 4.140-4.100 dolar destek bölgesi yakından takip edilecek.

Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), eylül ayında bir önceki aya kıyasla yüzde 0,6 yükseldi. Piyasalarda aylık enflasyonun yüzde 0,5 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyordu.

Yıllık TÜFE artışı ise yüzde 3,3 olarak kaydedildi. Böylece yıllık enflasyon, yüzde 3,1 düzeyindeki piyasa beklentisini aştı.

AB uyumlu enflasyon da beklentileri aştı

Almanya'da Avrupa Birliği (AB) uyumlu Tüketici Fiyat Endeksi, eylül ayında aylık bazda yüzde 0,6 artış gösterdi. Söz konusu veriye ilişkin piyasa tahmini yüzde 0,5 seviyesindeydi.

AB uyumlu TÜFE'nin yıllık değişimi ise yüzde 3,3 oldu. Yıllık artışın yüzde 3,2 düzeyinde gerçekleşmesi öngörülüyordu.

Böylece eylül ayına ilişkin öncü verilerde hem ulusal TÜFE hem de AB uyumlu TÜFE, aylık ve yıllık bazda beklentilerin üzerinde açıklandı.