Avrupa'da Doğal Gaz Fiyatları Yüzde 234 Arttı

Avrupa'da doğal gaz fiyatları, Orta Doğu'daki savaşın enerji tedarikini aksatmasıyla 2026 yılının başından bu yana yaklaşık yüzde 234 yükseldi. Avrupa Birliği'nin (AB) doğal gaz depolarındaki doluluk oranının yılın bu dönemi için kaydedilen en düşük seviyeye gerilemesi, kış aylarında enerji arzına ilişkin endişeleri artırdı.

Euronews'in haberine göre İran savaşı ve Hürmüz Boğazı'nın kapanması nedeniyle Katar'dan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatının kesilmesi, Avrupa'nın enerji piyasasında yeni bir arz sorunu yarattı.

Analistler, düşük rezervler nedeniyle Avrupa'nın kış boyunca doğal gaz tüketimini azaltmak zorunda kalabileceğini, mevcut koşulların hane halkının enerji faturalarını da olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.

Avrupa'da doğal gaz fiyatları ne kadar yükseldi?

Avrupa'nın gösterge doğal gaz fiyatı olan Hollanda merkezli TTF vadeli işlem kontratı, ocak ayının başında megavatsaat başına yaklaşık 28 euro seviyesinden işlem görüyordu.

Fiyatlar, 26 Ekim Pazartesi günü kısa süreliğine 97,64 euroya yükseldikten sonra 96 euro civarında dengelendi. Böylece yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 234'lük artış kaydedildi.

Doğal gaz fiyatları, Ağustos 2022'de görülen 340 euronun üzerindeki tarihi zirvenin altında bulunmasına rağmen yükselişin hızı ve kış öncesi arz koşulları endişe yaratıyor.

Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü (IEEFA) Avrupa Baş Enerji Analisti Ana Maria Jaller-Makarewicz, kış aylarında hava koşulları ve yenilenebilir enerji üretiminin belirleyici olacağını vurguladı.

Jaller-Makarewicz, "Rüzgar üretimi ve sıcaklıklar, Avrupa'nın bu kış gaz arzının ne kadar daralacağını ve fiyatların ne kadar yükseğe çıkacağını belirleyecek" değerlendirmesinde bulundu.

Analist, doğal gaz talebinin azaltılmasının Avrupa'nın doğrudan kontrol edebileceği en önemli önlemlerden biri olmaya devam ettiğini belirtti.

Katar'dan LNG sevkiyatının durması arzı daralttı

Avrupa'nın doğal gaz tedarikindeki sorunların başında, İran savaşı ve Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından Katar kaynaklı LNG sevkiyatlarının kesilmesi geliyor.

Brüksel merkezli düşünce kuruluşu Bruegel'in verilerine göre Orta Doğu'dan yapılan LNG ithalatı, 2025 yılında AB'nin toplam LNG ithalatının yaklaşık yüzde 8'ini oluşturdu. Ancak mayıs ayından bu yana bölgeden Avrupa'ya LNG sevkiyatı gerçekleştirilemiyor.

Orta Doğu kaynaklı gazın toplam ithalattaki payı sınırlı görünse de küresel LNG arzının daraldığı dönemde alternatif tedarikçiler için Asyalı alıcılarla rekabet edilmesi gerekiyor.

Avrupa'nın karşı karşıya olduğu bir diğer risk ise Rusya'dan LNG ithalatının sona erdirilmesine yönelik planlar.

Bruegel verilerine göre Rus LNG'si, 2026 yılının ikinci çeyreğinde AB'nin toplam LNG ithalatının yaklaşık beşte birini oluşturdu.

AB'nin Ocak 2027 itibarıyla Rus LNG'sini tamamen yasaklamaya hazırlandığı belirtiliyor.

IEEFA'nın ekim ayında yayımladığı çalışmaya göre söz konusu yasağın da hesaba katılması halinde Avrupa'nın geçen kışa kıyasla yaklaşık yüzde 7 daha az doğal gaz tüketmesi gerekebilir.

Avrupa'nın doğal gaz stokları rekor düşük seviyede

Katar'dan LNG sevkiyatının durması, Avrupa'nın yaz aylarında kış öncesi doğal gaz rezervlerini yeterince artırmasını zorlaştırdı.

Bruegel verilerine göre Avrupa Birliği'nin doğal gaz depolarındaki doluluk oranı, 24 Ekim 2026 itibarıyla yüzde 74,6 seviyesinde gerçekleşti. Bu oran, 2025 yılının aynı döneminde yüzde 82,9, 2023 yılında ise yüzde 98,5 seviyesindeydi.

IEEFA, mevcut doluluk oranının kayıtların tutulmaya başlandığı 2011 yılından bu yana yılın bu dönemi için görülen en düşük seviye olduğunu bildirdi.

24 Ekim'de sona eren haftada depolardaki günlük değişimlerin sıfıra yakın seyretmesi, rezerv artışının durduğunu gösterdi. Bazı Avrupa ülkelerinde ise kasım ayı başlamadan doğal gaz stokları kullanılmaya başlandı.

Avusturya'da ekim ayının ortasında yüzde 69,3 olan depolama doluluk oranı yüzde 67,2'ye geriledi. Ülkede geçen yılın aynı döneminde bu oran yüzde 84 seviyesindeydi.

Kış sonunda doğal gaz stokları yüzde 17'ye kadar düşebilir

Enerji araştırma şirketi Wood Mackenzie, Avrupa'nın doğal gaz depolama doluluk oranının mart ayı sonunda yüzde 17 ile yüzde 20 aralığına gerileyebileceğini öngörüyor.

Bu tahmin, şirketin daha önceki beklentilerinden daha düşük bir depolama seviyesine işaret ediyor.

Wood Mackenzie Avrupa Gaz ve LNG Direktörü Tom Marzec-Manser, söz konusu öngörünün normal kış koşullarına ve Orta Doğu'daki çatışmaların yıl sonuna kadar sona ermesine dayandığını belirtti.

Tahminde ayrıca Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin 2027 yılının başlarında normal üretim seviyelerine döneceği varsayılıyor.

Marzec-Manser, El Niño etkisiyle beklenenden daha sert bir kış yaşanması durumunda doğal gaz stoklarının tahmin edilenden çok daha düşük seviyelere inebileceği uyarısında bulundu.

Böyle bir senaryoda doğal gaz fiyatlarının daha fazla yükselmesi ve Avrupa'nın kışı düşük rezervlerle tamamlaması riski bulunuyor.

Kış sonunda depoların büyük ölçüde boşalması, 2027 yazında rezervlerin yeniden doldurulması için daha yoğun bir alım sürecini de beraberinde getirebilir.

Yüksek doğal gaz fiyatları ne kadar sürebilir?

Uzmanlara göre Orta Doğu'daki çatışmaların sona ermesi, Avrupa'nın doğal gaz piyasasında kısa sürede normalleşme yaşanacağı anlamına gelmiyor.

Wood Mackenzie'den Tom Marzec-Manser, küresel LNG piyasasının yeniden dengelenmesinin 2028 sonbaharını bulabileceğini öngörüyor.

Bu değerlendirme, Avrupa'da toptan doğal gaz fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalabileceğine işaret ediyor.

Önümüzdeki dönemde hava sıcaklıkları, rüzgâr enerjisi üretimi, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nden LNG sevkiyatının yeniden başlaması ile Rus gazına yönelik yasakların uygulanması, Avrupa'nın enerji arzı açısından belirleyici olacak.