COP31'de Dünyaya Mesaj: Gelecek Elektrikte

Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen COP31 İklim Zirvesi'nin ikinci gününde, temiz enerjiye geçiş ve dönüşümün finansmanı ele alındı. Koç Holding'in düzenlediği "Taahhütlerden Eyleme: Küresel İklim Gündeminde İş Dünyası ve Politikanın Rolü" panelinde, enerji dönüşümünün hızlandırılması için atılması gereken adımlar değerlendirildi.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, iklim hedeflerinin uygulanmasına odaklanılması gerektiğini belirtirken, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü Fatih Birol, elektrifikasyon konusunda sağlanacak uzlaşının dünyaya önemli bir mesaj vereceğini söyledi.

Murat Kurum: Artık Söz Bitti, Uygulama Zamanı

Panelin açılışında konuşan Bakan Murat Kurum, bugüne kadar iklim değişikliğiyle mücadele konusunda yeterince taahhütte bulunulduğunu, artık bu taahhütlerin ne ölçüde yerine getirildiğine bakılması gerektiğini vurguladı.

COP31 Başkanlığının 2035 yılına yönelik hedeflerini açıklayan Kurum, elektriğin kullanım payının yüzde 35'e çıkarılmasının, binalardaki enerji yoğunluğunun yüzde 25 azaltılmasının ve üretimde yeniden kullanılan malzemelerin oranının yüzde 15'e yükseltilmesinin amaçlandığını söyledi.

Ulaşım, sanayi, ticaret ve günlük yaşamda elektrik kullanımının artırılmasının fosil yakıtlara bağımlılığı azaltacağını belirten Kurum, "Artık söz bitti. Artık uygulama zamanı." dedi.

Bakan Kurum, iklim hedeflerine ulaşılabilmesi için verilen finansman taahhütlerinin de yerine getirilmesi gerektiğini söyledi.

Bu kapsamda 1,3 trilyon dolarlık finansman taahhüdünün hayata geçirilmesi çağrısında bulunan Kurum, kaynakların daha verimli kullanılmasının önemine dikkat çekti.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ile "İklim Uygulama Köprüsü" mekanizması üzerinde çalıştıklarını açıklayan Kurum, sınırlı finansmanla daha fazla emisyon azaltımı sağlayan projeleri desteklemeyi hedeflediklerini belirtti.

Kurum, eylem gündemindeki çalışmaların uygulanması halinde 2035 yılına kadar emisyonlarda yüzde 25-30 oranında azaltım sağlanabileceğini ifade etti.

Fatih Birol: Gelecek Elektrikte

IEA İcra Direktörü Fatih Birol, elektriğin küresel enerji kullanımındaki mevcut yüzde 23'lük payının 2035 yılına kadar yüzde 35'e çıkarılması önerisinin güçlü destek gördüğünü söyledi.

Birol, bu konuda sağlanacak uluslararası bir uzlaşının Antalya'dan yatırımcılara "Gelecek elektrikte" mesajı vereceğini belirtti.

Enerji güvenliğine ilişkin endişelerin elektrifikasyon sürecini hızlandırdığını ifade eden Birol, elektrikli araç satışları ve yenilenebilir enerji yatırımlarındaki büyümeye dikkat çekti.

Birol'un paylaştığı verilere göre, Çin dışındaki pazarlarda elektrikli otomobil satışları son dokuz ayda yüzde 60 arttı.

Bu yıl gerçekleştirilen yeni elektrik santrali yatırımlarında yenilenebilir enerji kaynaklarının payı ise yüzde 79'a ulaştı.

Al Gore: 4,5 Trilyon Dolarlık Kaynak Yaratılabilir

Panelin ana konuşmacısı eski ABD Başkan Yardımcısı Al Gore, yenilenebilir enerji yatırımlarındaki büyümeye dikkat çekti.

Gore, geçen yıl dünya genelinde kurulan yeni elektrik üretim kapasitesinin yüzde 86'sının yenilenebilir enerji kaynaklarından oluştuğunu söyledi. ABD'de ise bu oranın yüzde 91'e ulaştığını belirtti.

2026 yılında küresel otomobil satışlarında elektrikli araçların payının yüzde 31'e çıkmasının beklendiğini ifade eden Gore, elektrifikasyonun emisyonları azaltabilmesi için elektriğin hangi kaynaklardan üretildiğinin belirleyici olduğunu vurguladı.

Gore, Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) çalışmasına atıfta bulunarak fosil yakıt teşviklerinin kaldırılmasıyla yıllık 4,5 trilyon dolarlık kaynak yaratılabileceğini söyledi.

Ali Koç: Enerji Dönüşümü Ekonomik Bağımsızlık İçin Zorunlu

Fatih Birol'un moderatörlüğünü yaptığı panelde konuşan Koç Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili Ali Koç, enerji dönüşümünün yalnızca çevresel bir hedef olmadığını, ekonomik bağımsızlık ve rekabet gücü açısından da zorunluluk haline geldiğini belirtti.

Koç, madencilik, kritik mineral işleme, teknoloji ve elektrik altyapısında yeterli kapasitenin oluşturulamaması halinde petrol bağımlılığının yerini kritik minerallere bağımlılığın alabileceği uyarısında bulundu.

COP31 kapsamında verilen taahhütlerin ne ölçüde hayata geçirildiğini gösterecek bir performans karnesi hazırlanmasını önerdi.

Enerji Yatırımlarında Finansman ve Altyapı Sorunu

Envision Kurucusu Lei Zhang, yapay zekâ teknolojileri ve veri merkezlerinin artan elektrik talebinin enerji altyapısı üzerindeki baskıyı büyüttüğünü söyledi.

Yeni elektrik şebekesi altyapısının kurulmasının 5 ila 10 yıl sürebildiğini belirten Zhang, enerji ve sanayi yatırımlarının eş zamanlı planlanması gerektiğini vurguladı.

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) Başkanı Odile Renaud-Basso ise temiz enerji yatırımlarında öngörülebilirliğin önemine dikkat çekti.

Renaud-Basso, yatırımcıların gelecek 10-15 yıldaki düzenleyici koşulları ve yatırımlarının geri dönüşünü değerlendirebilmesi için istikrarlı politikalara ihtiyaç duyduğunu ifade etti.

Allianz CEO'su Oliver Bäte de iklim değişikliğiyle birlikte artan doğal afetlerin sigorta maliyetlerini yükselttiğini söyledi.

Afetlerin sıklığı ve şiddeti arttıkça sigorta fiyatlarının yükseldiğini belirten Bäte, temel sorunun sigortalıların bu maliyetleri karşılayabilmesi olduğunu vurguladı.

Bäte, afet riski yüksek bölgelerde yapılaşmanın ekonomik kayıpları artırdığına dikkat çekti.