IEA Başkanı Birol Uyardı: Enerji Piyasaları Tarihin En Büyük Tehdidiyle Karşı Karşıya
Fatih Birol, Hürmüz Boğazı’ndaki kapanmanın günlük 13 milyon varillik arz kaybına yol açtığını belirterek küresel enerji güvenliği için ciddi riskler oluştuğunu söyledi.
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, küresel enerji piyasalarına ilişkin değerlendirmelerde bulunarak mevcut durumun enerji güvenliği açısından tarihi bir risk oluşturduğunu ifade etti.
Birol, Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalması ve İran savaşı nedeniyle günlük yaklaşık 13 milyon varillik petrol arzının devre dışı kaldığını belirtti. Bu durumun emtia piyasalarında ciddi aksaklıklara yol açtığını vurguladı.
Küresel petrol arzı açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı’ndan savaş öncesinde günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol ve petrol ürünü taşındığına dikkat çekilirken, mevcut durumda hem İran hem de ABD kaynaklı kısıtlamalar nedeniyle bölgede “çifte abluka” oluştuğu ifade edildi.
Birol, bu gelişmelerin küresel büyüme üzerinde baskı oluşturabileceğini, enflasyonu artırabileceğini ve enerji arzında kısıtlamalara yol açabileceğini belirtti.
Avrupa’da jet yakıtı riski öne çıkıyor
Avrupa’da özellikle jet yakıtı tedarikinde risklerin arttığına işaret eden Birol, bölgenin bu alandaki ihtiyacının büyük bölümünü Orta Doğu’dan karşıladığını, ancak mevcut koşullarda bu akışın ciddi şekilde azaldığını söyledi. Alternatif tedarik arayışlarına rağmen yeterli arz sağlanamaması halinde kıtlık riski oluşabileceğini ifade etti.
Enerji dönüşümüne de değinen Birol, mevcut krizin nükleer enerji ile güneş ve rüzgar gibi yenilenebilir kaynaklara yönelimi hızlandırabileceğini belirtti. Elektrikli araçların da bu süreçten olumlu etkilenmesinin beklendiğini dile getirdi.
Öte yandan bazı bölgelerde kömür kullanımının yeniden artabileceği uyarısında bulunuldu.
IEA’nın 32 üyesinin, arz şokunun etkisini sınırlamak amacıyla mart ayında 400 milyon varillik petrolün stratejik rezervlerden piyasaya sunulması konusunda anlaştığı belirtildi. Ancak Birol, bu adımın kalıcı çözüm olmadığını vurgulayarak, “Bu sadece acıyı azaltır, çözüm değildir. Kalıcı çözüm Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasıdır” ifadelerini kullandı.