Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadelede Yeni Dönem

Yayınlama: 25.12.2025 12:26:00 Güncelleme: 25.12.2025 12:39:46

Kayıt dışı ekonomiyle mücadelede kurumsal yapı yeniden şekilleniyor. Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Risk Analizi Genel Müdürlüğü, Gelir İdaresi Başkanlığı bünyesine alındı.

Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadelede Yeni Dönem

Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Hazine ve Maliye Bakanlığının teşkilat yapısında değişikliğe gidildi. Buna göre, Bakanlığa bağlı Risk Analizi Genel Müdürlüğü, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) bünyesine alındı.

Genel Müdürlüğün yürüttüğü görevlerin Başkanlığa geçmesiyle birlikte bir başkan yardımcısı da münhasıran bu konuyla görevlendirilecek.

Risk analizi faaliyetleri tek çatı altında

GİB’in 2005 yılında kurulmasıyla Başkanlık bünyesinde başlayan risk analizi faaliyetleri, Vergi Denetim Kurulunun kurulmasıyla bu yapıya devredilmişti. Daha sonra yeniden GİB görevleri arasına eklenen risk analizi çalışmaları kapsamında, Risk Analizi Genel Müdürlüğü 2020 yılında kuruldu.

Genel Müdürlük, vergi kayıp ve kaçağı ile kayıt dışı ekonomik faaliyetleri araştırma, bunların önlenmesine yönelik risk analizi ve değerlendirme çalışmalarını yürüttü. Bu süreçte ileri teknoloji analiz araçları ve yapay zeka algoritmalarıyla destekli altyapı oluşturulmasına yönelik çalışmalar yapıldı. Risk Analizi Değerlendirme ve Araştırma (RADAR) Sistemi de bu kapsamda kullanıldı.

GİB’in veri kapasitesi öne çıkıyor

Gelir İdaresi Başkanlığı, ülke geneline yayılan teşkilatı, güçlü bilişim altyapısı ve geniş veri tabanıyla kayıt dışı ekonomiyle mücadelede önemli bir kapasiteye sahip bulunuyor.

Başkanlık; mükelleflerden alınan beyan ve bildirimlerin yanı sıra tapu, noter, sicil, banka, e-ticaret platformları ve ilan siteleri gibi kaynaklardan da vergisel işlemlere ilişkin anlık ve sürekli veri alarak güçlü bir veri ambarı oluşturdu.

“Hızlı aksiyon alınacak”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Bakanlığın kurumsal kapasitesinin daha güçlü hale getirilmesi amacıyla bu düzenlemenin hayata geçirildiğini söyledi.

Şimşek, “Risk analizi konusunda faaliyet gösteren Risk Analizi Genel Müdürlüğü ile Gelir İdaresi Başkanlığı’mızın güçlerini birleştiriyoruz. Böylece risk analizi konusunda hedeflediğimiz uzmanlaşmaya ulaşacak ve veri işleme kabiliyetimizi en üst seviyeye çıkaracağız. Yeni yapıyla birlikte büyük veri ve iş zekası uygulamalarıyla desteklenmiş, veri madenciliğine dayanan etkin bir risk ve uyum analiz sistemi kurulacak” ifadelerini kullandı.

Aynı konuda görevli iki birim yerine tek bir yapının oluşturulmasıyla kamu kaynaklarında tasarruf sağlanacağını vurgulayan Şimşek, risk analiziyle yapılan tespitlere ilişkin incelemelerin Gelir İdaresi bünyesinde sonuçlandırılması için de çalışmalar yapıldığını belirtti.