Powell , Trump’ın Fed’i Devralma Planına Direniyor

Trump yönetimi yeni bir Fed başkanı atamaya hazırlanırken, bir yandan mevcut başkan üzerindeki baskısını artırıyor. Mevcut Fed Başkanı Jerome Powell ise geri adım atmamak konusunda direniyor.

ABD Başkanı Donald Trump’ın yıllardır sürdürdüğü baskılara büyük ölçüde karşı koymayan Powell, Fed’e cezai suçlamalarda bulunan mahkeme celpleri gönderilmesinin ardından mücadeleye başladı.

Powell, ilk kez açıkça başkanı merkez bankası iktidarını ele geçirmeye çalışmakla suçladı. Powell, asıl meselenin faiz oranlarının ABD ekonomisinin ihtiyaçları yerine “siyasi baskı veya sindirme”ye dayalı olup olmayacağını sorguladı.

Trump yönetimi, Powell’ı geçen yaz Fed’in iki ofis binasının 2,5 milyar dolarlık bir projeyle yenilenmesine ilişkin Kongre’de verdiği ifade nedeniyle suçladı. Powell bu eylemi, merkez bankası ve para politikası üzerinde daha fazla etki kazanmak için bir “bahane” olarak nitelendirdi.

Suçlamalara misilleme saldırı

Powell, pazar gecesi Beyaz Saray’ın mahkeme celpleri ve tehditlerinden bahsettiği bir videoda ilk kez açıkça karşı saldırıda bulundu.

Powell, “Cuma günü Adalet Bakanlığı, Fed’e büyük jüri mahkeme celplerini tebliğ ederek, geçen haziran ayında Senato Bankacılık Komitesi’nde verdiğim ifadeyle ilgili cezai kovuşturma tehdidinde bulundu.” dedi ve ekledi:

“Bu eylem, daha düşük faiz oranları ve daha geniş anlamda Fed üzerinde daha fazla söz sahibi olmak için yönetimin tehditleri ve süregelen baskısı bağlamında değerlendirilmelidir. Bu tehditler, geçen haziran ayında verdiğim ifadeyle veya Fed binalarının yenilenmesiyle ilgili değil. Kongrenin denetim rolüyle de ilgili değil. Bunlar sadece bahaneler. Ceza davası açma tehdidi, Fed’in faiz oranlarını Başkan’ın tercihlerini takip etmek yerine, kamu yararına olacak en iyi değerlendirmeye göre belirlemesinin bir sonucudur.”

Powell’ın bu açıklamalarının ardından Trump, pazar günü NBC News’e Adalet Bakanlığı’nın eylemlerinden haberi olmadığını söyledi ve “Bu konuda hiçbir şey bilmiyorum ama o (Powell) kesinlikle Fed’de pek iyi değil ve bina inşa etmekte de pek iyi değil.” dedi.

Trump’ın önceki Fed baskılarının aksine Powell’ın bu kez sessiz kalmaması, Trump’ın söz konusu davalardan vazgeçebileceği iddialarına yol açtı.

2008 finans krizi sırasında Fed başkan yardımcısı olan Donald Kohn, “Bu durum, Powell’ın kalmasına neden olabilir. Powell’ı zorla istifa ettirdiklerini düşünüyorlar. Bence videoda onlara verdiği mesaj şuydu: ‘Hayır, beni zorla istifa ettiremezsiniz, hiçbir yere gitmiyorum, mücadele edeceğim. Bu kurumu mahvetmenize izin vermeyeceğim.’” dedi.

Trump'ın partisinden Powell'a destek

Tüm bu gelişmelerin ortasında Trump için endişe verici olan durum, kendi partisinden pek çok kişinin Powell’a yönelik söz konusu incelemenin haksız olduğu düşüncesi olabilir. Bunlar arasında, Fed atamalarını engelleyeceği uyarısında bulunan Senato Bankacılık Komitesi’nin önemli bir üyesi de bulunuyor.

Fed başkan adaylarını değerlendiren Senato Bankacılık Komitesi üyesi Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis, X’te yaptığı açıklamada, tehdit edilen iddianamenin Adalet Bakanlığı’nın “bağımsızlığını ve güvenilirliğini” sorgulamasını neden olduğunu belirtti.

Senato Demokrat Azınlık Lideri Chuck Schumer da bu hareketi sert bir şekilde eleştirdi. Schumer yaptığı açıklamada, “Bu, Donald Trump ve yandaşlarından beklediğimiz türden bir zorbalık. Bağımsız olan ve Trump’ın arkasında saf tutmayan herkes soruşturuluyor.” dedi.

Eski Fed Başkanı Janet Yellen da bu hamleyi “ürpertici” olarak nitelendirdi ve birkaç eski Fed başkanı ve hazine bakanının yayınladığı protesto bildirisine katıldı.

Gerginlik yatırımcıyı ve tüketiciyi olumsuz etkiliyor

Adalet Bakanlığı’nın ceza soruşturması, ilk bakışta tüketicilerin mali durumuyla pek ilgisi yokmuş gibi görünebilir ancak ekonomistlere göre, bu soruşturma tüketicilerin cüzdanlarını derinden etkileyebilir.

Moody’s baş ekonomisti Mark Zandi, “Bu durum yatırımcılar ve tüketiciler için sadece büyük olumsuzluklar getiriyor.” dedi.

Columbia Business School ekonomi profesörü Brett House, “Fed’in bağımsızlığına yönelik saldırı, önümüzdeki yıllarda tüketiciler için sadece daha yüksek faiz oranları, daha fazla oynaklık ve belirsizlik anlamına gelebilir” dedi.