Dolar/TL Gerçekte Kaç Olmalı? Mahfi Eğilmez Hesapladı

Dolar/TL kuru 47,50 seviyesinde bulunurken iktisatçı Dr. Mahfi Eğilmez’den dikkat çeken bir hesaplama geldi. Eğilmez, Big Mac Endeksi üzerinden Türk Lirası’nın satın alma gücünü değerlendirerek piyasa kuru ile satın alma gücü paritesine göre hesaplanan kur arasındaki farkı ortaya koydu.

Temmuz 2026 sonu verileriyle yapılan hesaplamada Dolar/TL için yaklaşık 65 seviyesi bulundu. Böylece 47,50 TL’lik piyasa kuru ile satın alma gücü paritesine göre hesaplanan seviye arasında 17,50 TL fark oluştu.

Dolar/TL için 65 TL hesabı

Eğilmez, satın alma gücü paritesinin farklı ülkelerde aynı veya benzer ürünlerin fiyatlarının karşılaştırılmasına dayandığını belirtti. The Economist tarafından uzun yıllardır yayımlanan Big Mac Endeksi’nin de ülkeler arasındaki fiyat ve satın alma gücü farklarını kabaca görmeyi sağladığını ifade etti.

30 Temmuz 2026 tarihli verilere göre Big Mac’in dünya ortalama fiyatı yaklaşık 5 dolar, Türkiye’deki fiyatı ise 325 TL seviyesinde bulunuyor.

Türkiye’deki Big Mac’in fiyatı, 47,50 TL olan piyasa kuru üzerinden hesaplandığında 6,84 dolara karşılık geliyor. Buna göre Türkiye’deki Big Mac, piyasa kuruyla dünya ortalamasından yaklaşık yüzde 37 daha pahalıya satılıyor.

Piyasa kuru ile hesaplanan kur arasında 17,50 TL fark

Eğilmez, Big Mac fiyatlarını eşitleyen satın alma gücü paritesi kurunu 325 TL’nin 5 dolara bölünmesiyle hesapladı. Bu işlem sonucunda Dolar/TL için yaklaşık 65 seviyesi ortaya çıktı.

Mahfi Eğilmez hesaplamasına ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“30 Temmuz 2026 tarihli verilere göre Big Mac’in dünya ortalama fiyatı yaklaşık 5 dolar, Türkiye’deki fiyatı ise 325 TL. Piyasa kuru olan 47,50 TL üzerinden Türkiye’deki Big Mac’in dolar karşılığı 6,84 dolar. Yani Türkiye’deki Big Mac, piyasa kuruyla dünya ortalamasından yaklaşık yüzde 37 daha pahalı. Bu karşılaştırmadan hareketle Big Mac fiyatlarını eşitleyen SAGP kuru ise 325 TL / 5 dolar = 65 TL/dolar. Dolayısıyla Big Mac Endeksi’ne göre Türk Lirası’nın satın alma gücünü esas alan dolar kuru, Temmuz 2026 sonunda yaklaşık 65 TL. Arada 17,50 TL’lik bir fark var.”

Dolar/TL 65 olsaydı ne olurdu?

Eğilmez, aradaki farkın yalnızca nominal kura bakılarak uluslararası satın alma gücünün değerlendirilemeyeceğini gösterdiğini belirtti. Kurun 65 TL olması halinde dolar cinsinden milli gelir rakamlarının değişeceğini, ithal girdilerin maliyetindeki artışın ise enflasyon üzerinde ek baskı oluşturabileceğini ifade etti.

Eğilmez, bu durumu şu sözlerle anlattı:

“Üstelik kurun 47,50 TL yerine 65 TL olması yalnızca dolar cinsinden milli gelir rakamlarını değiştirmezdi. Türkiye’nin yüksek ithalat bağımlılığı nedeniyle enerji, ara malları ve diğer ithal girdilerin maliyetleri de yükselir, bu da enflasyon üzerinde ek baskı yaratabilirdi. Nitekim 47,50 TL’lik kur üzerinden Türkiye’nin GSYH’si yaklaşık 1.658 milyar dolar, kişi başına geliri ise 18.621 dolar. Aynı TL büyüklüklerini 65 TL’lik kur üzerinden dolara çevirdiğimizde bu rakamlar sırasıyla yaklaşık 1.189 milyar dolar ve 13.745 dolar oluyor.”

Güçlü görünen para ülkeyi zenginleştirir mi?

Ekonomik gerçeklikten uzak tutulan kur politikalarının zamanla farklı kanallardan maliyet oluşturabileceğini belirten Eğilmez, analizini şu sözlerle tamamladı:

“Asıl soru şu: Bir ülkenin parasını güçlü göstermek gerçekten o ülkeyi zenginleştirir mi, yoksa yalnızca dolar cinsinden görünen rakamları mı değiştirir? Türkiye’nin son dönemdeki kur politikasını ve bunun milli gelir, kişi başına gelir ve faiz maliyeti üzerindeki etkilerini anlamak için asıl tartışılması gereken nokta da bu. Çünkü bir kurun ekonomik gerçeklikten uzun süre uzak tutulmasının maliyeti, zaman içinde başka kanallardan ortaya çıkabiliyor.”