Uzmanlar Uyardı: IBAN ile Para Transferi Yapanlar Dikkat
Hukukçular, IBAN üzerinden yapılan para transferlerinde “açıklama” kısmının doldurulması ve bilinmeyen hesaplara para gönderilmemesi gerektiğini belirterek olası vergi ve ceza risklerine karşı vatandaşları uyardı.
Vatandaşların sıkça kullandığı IBAN yoluyla para transferlerinin bazı hukuki ve mali sonuçlar doğurabileceği belirtildi. Özellikle kredi kartı komisyonundan kaçınmak ya da fiş ve fatura düzenlememek amacıyla IBAN üzerinden tahsilat yapılmasının hem alıcı hem de gönderici açısından risk oluşturabileceği ifade edildi.
Kişinin para gönderdiği IBAN’ın suç gelirleri riski ya da başka nedenlerle takip altında olması durumunda, o hesaba para gönderen kişi açısından da hukuki sorun doğabileceği kaydedildi.
“IBAN yoluyla gönderilen para bazı sonuçlar doğurabilir”
TOBB ETÜ Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Öğretim Üyesi Olgun Değirmenci, IBAN yoluyla para göndermenin hukuki olarak sebebe dayalı işlem olduğuna işaret etti.
Değirmenci, para transferinde açıklama kısmına sebebin yazılmasının yanlış anlaşılmaları önleyeceğini belirterek, “Transfer yoluyla gelen parayla gelir elde edilmesi söz konusu olduğunda bir vergi de oluşuyor. Eğer IBAN üzerinden para gönderimi herhangi bir sözleşme edimi ise söz konusu hususun not edilmesi gereklidir.” dedi.
Değirmenci ayrıca şu ifadeleri kullandı:
“IBAN'ına para gönderilen kişi açısından, Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun gereğince şüpheli işlem bildirimi için hesapların takibi gerekebilir. Bu kapsamda bankalar tarafından yapılan bildirimler, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) bünyesinde ilgilinin takibini gerektirebilir. IBAN'a gönderilen paraların kaynağı suç geliri olmasa bile suç veya terör örgütleri tarafından kullanılan hesaplardan gelen paralar, ilgili kişi bakımından söz konusu örgütlenmeye dahil olduğu yönünde şüpheyi oluşturabilir.
IBAN'a para gönderen açısından, para gönderilen IBAN'ın suç örgütü bünyesinde takip edilen bir hesap olması durumunda bazı sorunlarla karşılaşılması muhtemel olacaktır. Tabii ki gerek suç gelirlerinin aklanması gerekse de terörizmin finansmanı kapsamındaki incelemelerde tek seferlik gönderimlerden ziyade bir örgü teşkil etmesi durumu daha önemlidir.”
“İşletmeye kayıtlı IBAN kullanılmalı”
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mali Hukuk Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Mustafa Çolak da IBAN yoluyla yapılan ödemelerde kayıtlı hesap kullanımının önemine dikkat çekti.
Çolak, “Herhangi bir işletmeden mal ve hizmet alıyorsanız, ödemede işletme sahibinin veya bir çalışanın şahsi IBAN'ının değil, işletmenin kayıtlı banka hesabına tanımlı IBAN kullanımına özen gösterilmelidir.” ifadesini kullandı.
Açıklama kısmının doldurulmasının ileride doğabilecek uyuşmazlıklarda kanıt niteliği taşıyacağını belirten Çolak, “Örneğin 'araç tamir karşılığı', 'X konutun satış tutarı', 'Y plakalı aracın kaporası', 'özel ders bedeli', 'taksi ücreti' ve 'muayene parası' gibi. İleride doğabilecek ticari uyuşmazlıklarda kanıt olarak kullanılabilecek, kayıt dışılıkla mücadeleye katkı sunacaktır.” değerlendirmesinde bulundu.
Çolak ayrıca, “İleride kişilerin mağduriyet yaşamaması için yaptıkları IBAN transferlerine, 'açıklama' yazmaları ve gerekçelendirmeleri, bilmedikleri ve teyit etmedikleri IBAN kullanmamaları, mal ve hizmet aldıkları işletme unvanları ile IBAN eşleşmesine dikkat etmeleri, ödemeleri karşılığında yasal belge istemeleri yerinde olacaktır.” dedi.
Vergi ve adli risk uyarısı
Uzmanlar, açıklamasız ve belgesiz yüksek tutarlı transferlerin ileride yapılacak denetimlerde kayıt dışı gelir olarak değerlendirilebileceğini ve cezalı vergilendirmeye konu olabileceğini belirtti.
Kaynağı belirsiz yüksek tutarlı işlemlerde ise adli soruşturma ve hesaplara el koyma gibi süreçlerin gündeme gelebileceği uyarısında bulunuldu.